E shtunë, 21 Nëntor, 2020
5 C
Tirana

Shkencëtarët japin alarmin, niveli i detit mund të rritet me 7 metra

Më të lexuarat

Ky është qyteti që nuk do e shohë dritën e diellit për 2 muaj

Një qytet në Alaska, i ka thënë ''lamtumirë'' dritës së diellit për dy muajt e ardhshëm. Dielli u ngrit dhe perëndoi në Utqiagvik, Alaska, i...

KUJDES/ Pamje të rënda: Morgu përtej kapacitetit, trupat lihen përtokë

KUJDES! PAMJE TË RËNDA! Syri.net ka publikuar foto ekskluzive të siguruara nga brenda Morgu i Tiranës, ku trupat e viktimave nga Covid-19 janë vendosur në...

Vdekja e Sokol Olldashit/Dyshimet që mbeten edhe 7 vite më pas

Sokol Olldashi, një nga ministrat kryesorë të Partisë Demokratike, vdiq mbrëmjen e 20 nëntorit 2013 në një aksident rrugor në aksin Tiranë-Elbasan. Prokuroria e Tiranës...

Basha publikon dokumentin: Në morg, 923 të vdekur nga Covid por u raportuan 509

Kryetari i Partisë Demokratike, Lulzim Basha ka thënë se vdekjet e shkaktuara nga Covid-19 në Shqipëri nuk janë raportuar me vërtetësi. Basha tha se në...

Drejt kaosit: Mbi 800 raste të reja me Covid, 15 viktima

Shqipëria regjistron një tjetër rekord sa i takon të rasteve të reja me Covid-19 në 24 orët e fundit. Ministria e Shëndetësisë informon se 836...

Avokatit të Trump-it i del boja e flokëve gjatë fjalimit (FOTO)

Dje presidenti i zgjedhur amerikan Joe Biden sulmoi Donald Trump, për mos pranimin e humbjes së zgjedhjeve të 3 nëntorit, dhe për bllokimin e...

Një tjetër lajm i hidhur/ Aktori i njohur shqiptar humb betejën me virusin

Koronavirusi nuk kursen askënd! Një tjetër humbje e madhe për artin shqiptar, pasi nuk e ka fituar dot betejën me koronavirusin aktori fierak Fatmir...

Shqiptarit i zënë pritë në Spanjë, ekzekutohet me 6 plumba (Emri)

Një shtetas shqiptar ka mbetur i vrarë pasi ra pre e një atentati. Shqiptari i njohur si Trisas mbeti i vdekur pasi ndaj tij u...

‘Janë fshehur gjysma e viktimave nga COVID-i’, paralajmërimi i Ramës për nesër

Kryeministri Rama ka reaguar sot në lidhje me akuzat e parashtruara një ditë më parë nga kryedemokrati Basha, se janë fshehur gjysma e viktimave...

7 vjet nga humbja e Sokol Olldashit, ja çfarë bën Astrit Patozi (VIDEO)

Ish-numri dy i Partisë Demokratike, tashmë kryetari i partisë Bindja Demokratike, Astrit Patozi, ka rikujtuar kolegun e mikun e tij të ndjerë Sokol Olldashi....

Groenlanda është ishulli më i madh në botë, dhe mbi të qëndron masa më e madhe e akullit në Hemisferën Veriore. Nëse i gjithë ai akull do të shkrihej, niveli i detit do të rritej me më shumë se 7 metra. Por kjo gjë nuk do të ndodhë apo jo?

Ndoshta jo shumë shpejt, por të kuptuarit se sa mund të shkrijë nga shtresa e akullit gjatë shekullit XXI, është një çështje kritike dhe urgjente, të cilën shkencëtarët po përpiqen ta trajtojnë duke përdorur modele numerike të sofistikuara, se si fleta e akullit ndërvepron me pjesën tjetër të sistemit të klimës.

Por problemi është se modelet nuk janë aq të mira në riprodhimin e vëzhgimeve të kohëve të fundit, dhe janë të kufizuara si pasojë njohuritë tona të dobëta mbi topografinë e detajuar të terrenit nën-akullnajor dhe fjordeve.

Një mënyrë e të analizuarit të këtij problemi, është të shohim se si fleta e akullit ka reaguar ndaj ndryshimeve të klimës në të kaluarën, dhe ta krahasojmë atë me parashikimet e modelit për të ardhmen për ndryshime të ngjashme në temperaturë.

Kjo është ajo që u bë një studim të ri të botuar tani në revistën “Nature Communications”. Studiuesit vëzhguan 3 akullnajat më të mëdha në Groenlandë, dhe përdorët fotografitë ajrore të dikurshme, të kombinuara me matje që shkencëtarët patën bërë direkt gjatë viteve, për të rindërtuar mënyrën sesi kishte ndryshuar vëllimi i akullnajave gjatë periudhës 1880- 2012.

Ata zbuluan se 3 akullnajat më të mëdha, ishin përgjegjës për rritjen me 8.1 milimetër të nivelit të detit, ose rreth 15 për qind të kontributit të gjithë shtresës akullnajore. Gjatë periudhës së studimit të tyre, niveli i detit është rritur me rreth 20 cm.

Lexo edhe :   Rastet reale me Covid-19, 6 herë më të shumta se sa shifrat zyrtare
Lexo edhe :   Rastet reale me Covid-19, 6 herë më të shumta se sa shifrat zyrtare

Skema më ekstreme e skenarëve që ata modeluan, supozon se rritja ekonomike do të vazhdojë e pandërprerë gjatë shekullit XXI, duke shkaktuar një ngrohje mesatare globale prej rreth 3.7˚C mbi temperaturat e sotme (rreth 4.8˚C mbi temperaturat para Epokës Industriale, ose që nga vitit 1850).

Ky skenar quhet ndonjëherë si Business As Usual (BAU), dhe sipas një studimi të fundit nga një grup shkencëtarësh amerikanë, ai mund të jetë më i përshtatshmi të paktën deri në vitin 2050. Për shkak të një dukurie të quajtur “amplifikimi polar”, Arktiku ka të ngjarë të ngrohet me më shumë se sa dyfishi i mesatares globale.

Ndërkohë modelet e klimës flasin për një ngrohje me rreth 8.3˚C për Groenlandën në skenarin më ekstrem. Pavarësisht nga kjo rritje dramatike dhe e tmerrshme e temperaturës, studimi i modelimit Fezeh parashikoi që 3 akullnajat e mëdha kontribuojnë midis 9-15 milimetra në ngritjen e nivelit të detit deri në 2100, vetëm pak më shumë se sa ka ndodhur nga një ngrohje globale prej 1.5 gradë Celcius gjatë shekullit XX.

Nëse vazhdohet me trajektoren shumë të frikshme aktuale të rritjes së emetimeve të gazrave serë, akulli i Groenlandës ka shumë të ngjarë të fillojë të shkrihet me ritme që nuk i kemi parë prej të paktën 130.000 vjetësh. Ky skenar, do të kishte pasoja të tmerrshme për nivelin e detit, dhe për qindra miliona njerëz që jetojnë në zona të ulëta bregdetare.

Burimi i lajmit: https://theconversation.com/greenland-is-melting-we-need-to-worry-about-whats-happening-on-the-largest-island-in-the-world-150261

Përshtatur nga TIRANA TODAY

- Reklama -

Më shumë nga kategoria




Të fundit

Mediat serbe: Më 26 dhe 27 nëntor, Kosovës mund t’i liberalizohen vizat

“Delegacionet teknike kosovaro-franceze më 26 dhe 27 nëntor për liberalizimin e vizave”, është shkrimi i sapo publikuar nga mediat serbe. Një takim virtual i delegacioneve...

Publikimi i fotove brenda morgut, IML: Inskenim dashakeqës i mediave

Instituti i Mjekësisë Ligjore, ka reaguar në lidhje me fotot e publikuara nga brenda Morgut të Tiranës. IML shprehet e indinjuar me atë që ajo...

Si funksionon Liga e Kombeve dhe lidhja që ka me Botërorin 2022

Liga e Kombeve është kompeticioni më i ri i UEFA-s, e themeluar në shtator të vitit 2018. Në përfundim të edicionit të parë, fituese...

Shqiptarit i zënë pritë në Spanjë, ekzekutohet me 6 plumba (Emri)

Një shtetas shqiptar ka mbetur i vrarë pasi ra pre e një atentati. Shqiptari i njohur si Trisas mbeti i vdekur pasi ndaj tij u...

Shpërthen Erion Braçe: Lulzim Basha, një mutacion i së keqes Sali Berisha

Zv.kryeministri, Erion Braçe ka komentuar akuzat e kryedemokratit Lulzim Basha lidhur me fshehjen e numrit të viktimave nga Covid-19. Sipas Braçes, Basha problemin e ka...