E martë, 27 Tetor, 2020
11 C
Tirana

Erdogan ndodhet mes dy zjarresh: Putinit dhe Trumpit

Më të lexuarat

Covid në vend: Në 24 orë 288 raste, numër i ulët i të shëruarve

Në 24 orët e fundit, është regjistruar një rënie e lehtë  e rasteve të reja me Covid-19 në vend. Ministria e Shëndetësisë, informon se 288...

Video/ Çmendet futbollisti, godet me lëvizje kung-fu lojtarin kundërshtar

Ndeshja e Ligës së Parë mes Montpelje dhe Reims përfundoi me rezultatin e thellë 0-4 për miqtë. Rezultati mbeti në hije për shkak të asaj...

Këto janë 4 simptomat e Covid-19, që mund t’ju çojnë në spital

Ndërsa mund të mos ketë nga ato që quhen “simptoma të një Covid-i të mirë”, disa janë padyshim më të këqija se të tjerat....

Manastirliu i përgjigjet akuzave të PD, ja kur do të hapet spitali Covid 3

Ditën e sotme ministrja e Shëndetësisë Ogerta Manastirliu ka zhvilluar një takim me stafin mjekësor në Spitalin Infektiv. Ministrja është shprehur se situata në të...

Përplasja me Macron, Erdogan thirrje turqve: Mos blini mallra franceze

Presidenti turk, Rexhep Taip Erdogan u ka bërë thirrje turqve që të mos blejnë mallrat franceze. Gjatë një fjalimi në televizion, ai u bëri thirrje...

Fotoja bëhet virale/ Melania Trump përdor sozi

Shpesh është folur që Zonja e Parë e SHBA ka një sozi, e cila e shoqëron presidentin hera-herës. Përkundrejt këtyre zërave, Trump e ka...

Hajdari zbulon emrin e partisë me të cilën do garojë në zgjedhje

Deputetja Rudina Hajdari, do të garojë me një parti të re në zgjedhjet parlamentare të 25 prillit. Në ‘News 24’, Hajdari tha se partia e...

E trishtë, ndërron jetë ish-futbollisti i Manchester City

Manchester City ka dhënë një lajm të trishtë për botën e futbollit. Klubi njofton se ka ndërruar jetë në moshën 17-vjeçare ish-lojtari i të rinjve,...

E përjashtojnë nga emisioni/ Nuk ndalet Shqipja, bën deklaratën e radhës

Emisioni ‘Përputhen’ përjashtoi nga emisioni konkurrenten Shqipe Hysenaj. Ajo bullizoi një prej çunave, dhe dy vajzat, Tean për peshën e saj dhe Anën për...

Kudo me truprojë, si ndryshoi jeta e Luanës pas përndjekjes (FOTO)

Pas denoncimit që bëri ndaj një të riu për përndjekje, moderatorja Luana Vjollca shfaqet kudo me truprojë. “Në çdo hap me mua. Faleminderit për sigurinë...

Nga David Gardner, “Financial Times”

Pasi Turqia mbajti zgjedhjet e kontestuara lokale të 31 marsit, në mesin e shumë politikanëve, investitorëve dhe analistëve, pati një psherëtimë lehtësimi. Më në fund, thanë ata, do të kishte një pauzë të ciklit elektoral turk në dukje të pafundmë, me zgjedhjet e radhës që do të mbaheshin jo më parë se viti 2023.

Suksesi i presidentit Rexhep Taip Erdogan gjatë 16 viteve të tij në pushtet, ishte mbështetur më shumë në rritjen e ekonomisë dhe shpërndarjen e përfitimeve të saj, sesa tek ideologjia neo-islamiste e partisë së tij, AKP. Tashmë ai mund të rifokusohej tek reformimi i ekonomisë.

Kjo tingëlloi si të ishte një mendim i dëshiruar – si keqkuptimi i një politikan të talentuar, por që di të veprojë vetëm në rrethana të vështira.

Dhe në fakt brenda disa javësh, presidenti iu kthye qasjes së tij të ashpër. Pas humbjes së Ankarasë dhe Stambollit përballë Partisë Popullore Republikane të opozitës laike, CHP, ai e përdori ndikimin e tij për të imponuar përsëritjen e zgjedhjeve në Stamboll, që do të mbahen në qershor .

Si ish-kryebashkiaku i dikurshëm i Stambollit, Erdogan beson se vendi nuk mund të qeveriset pa kontrollin e ish-kryeqytetit osman, ku dhe nisi karriera e tij në ngjitje në vitin 1994. “Nëse ne humbasim i Stambollin, do të humbim edhe mbështetjen tonë në Turqi”- u shpreh ai në vitin 2017.

Një kërcënim më i menjëhershëm ndaj Erdoganit, po lind nga përplasja mes Turqisë dhe SHBA-së, lidhur me blerjen e sistemin mbrojtës anti-raketor nga ana e Ankarasë. Kjo mosmarrëveshje, mund të çojë në sanksione amerikane kundër Turqisë, dhe madje të vërë në pikëpyetje anëtarësimin e Turqisë në NATO.

Në origjinë të kësaj zënke, është vendimi i Erdoganit për blerjen e sistemit të mbrojtjes raketore S-400 nga Rusia, që do të merret në dorëzim muajt e ardhshëm. Njëkohësisht Turqia priste të merrte në dorëzim F-35, avionin më të ri luftarak që prodhohet nga SHBA-ja dhe aleatët e saj.

Turqia, është pjesë e konsorciumit që bashkë-prodhon F-35 me kompaninë “Lockheed Martin”.

Por, ndërsa pilotët turq janë duke u trajnuar tashmë për avionin e ri, SHBA e ka pezulluar dorëzimin e 4 nga 100 avionëve që pret të blejë Ankaraja, pikërisht për shkak të S-400. Uashingtoni argumenton se prania e tyre në territorin e NATO-s, do të komprometonte sigurinë e aleatëve. Nëse bateritë e raketave do të vendosen brenda Turqisë, vijon argumentimi, Rusia mund të mbledhë informacione rreth F-35, që do të bëhet avioni kryesor i NATO-s.

Nënshkrimi i marrëveshjes për S-400, do të ishte një triumf diplomatik për presidentin rus Vladimir Putin. Kjo gjë do të krijonte një të çarë në solidaritetin e NATO-s, dhe ndoshta do të minonte sigurinë e aleancës. Rreziqet janë të mëdha.

“Deri në fund të këtij viti, Turqia do të ketë ose avionët e avancuar F-35, ose një sistem rus të mbrojtës raketore S-400”- shkruan në “The New York Times” udhëheqësit dypartiakë të shërbimeve të armatosura të Senatit amerikan, dhe komiteteve të marrëdhënieve të jashtme në Kongres. “Ajo nuk do t’i ketë dot që të dyja!”- theksuan ata.

Lexo edhe :   Këta këpusin kumbulla me sytë te 3 Nëntori

Disa raporte, thonë se administrata e presidentit Donald Trump, i ka lënë Erdoganit si afat maksimal muajin e ardhshëm, për të zgjedhur se çfarë do të bëjë. Zyrtarët turq, thonë se nuk do të ketë një anulim të marrëveshjes për blerjen e S-400, por pranojnë se po përgatiten për sanksionet amerikane, në kuadër të Aktit të Kundërshtimit të Kundërshtarëve të Amerikës Përmes Sanksioneve.

Lexo edhe :   Këta këpusin kumbulla me sytë te 3 Nëntori

Dhe kjo po krijon një krizë të vërtetë. Edhe pse mënyra e veprimit të Erdoganit, është të polarizojë situatën, kjo metodë është e ndërlikuar, kur ka të bëjë me fuqitë e mëdha – veçanërisht kur udhëhiqen nga njerëz të pamëshirshëm si Putin, harrakatë si Trump, dhe transaksionalë sikurse janë që të dy.

Erdogan është bërë i ndërvarur ndaj Putinit vitet e fundit, kryesisht për shkak të politikës delikate turke ndaj Sirisë. Moska mbështeti dhe shpëtoi regjimin e Bashar Al-Asadit, ndërsa më herët Ankaraja mbështeti një sërë grupesh islamike, në përpjekje për ta rrëzuar atë.

Megjithatë, që nga viti 2016, synimi kryesor i Turqisë, ka qenë të shkatërrojë një njësi vetë-qeverisëse kurdo-siriane në kufijtë e saj – të drejtuar nga forcat kurde të mbështetura nga SHBA në luftën kundër ISIS. Kjo është ankesa kryesore, që ka Ankaraja ndaj Uashingtonit.

Megjithatë, Turqia është tani pjesë e një trekëmbëshi të brishtë të fuqisë në Siri, me Rusinë dhe Iranin. Nëse Erdogan i ndihmon rusët me blerjen e S-400, Putin mund të intensifikojë ofensivën e forcave ajrore ruse kundër enklavës së fundit rebele siriane në Idlib, në veri-perëndim të Sirisë, ku Turqia ka një duzinë pikash ushtarake.

Moska fajëson Ankaranë, për dështimin e kontrollit të një ushtrie xhihadiste të lidhur me Al-Kaidën atje. Disa gazetarë turq, madje e cilësojnë atë si një zgjedhje midis S-400 ose Idlibit. Pushtimi turk i dy enklavave siriane rreth Idlibit, si pjesë e fushatës së saj kundër Njësive Mbrojtëse të Popullit Kurd, YPG, është i mundur vetëm me pëlqimin e Rusisë.

Por Turqia dëshiron të ushtrojë presion ndaj territorit të madh që kontrollon YPG-ja në Sirinë verilindore, që garantohet edhe nga mbulesa ajrore e SHBA-së. Uashingtoni po përpiqej të arbitronte krijimin e një lloj zone tampon atje, duke përfshirë Turqinë, përpara tërheqjes së paralajmëruar të forcave amerikane nga ana e Trump.

Nëse zoti Erdogan armiqësohet vërtet me SHBA-në, në pikëpyetje nuk do të jetë vetëm anëtarësimi i Turqisë në NATO, apo edhe blerja e avionëve F-35. Erdogani mund të jetë pragmatik. Ai u miqësua me Putinin në vitin 2016, pasi Turqia rrëzoi një avion luftarak rus mbi kufirin e saj me Sirinë.

Ai ngriti disa ura bashkëpunimi Donald Trumpin, duke liruar nga burgu një pastor ungjillor amerikan, të akuzuar për pjesëmarrje në grushtin e dështuar të shtetit në Turqi në vitin 2016.

Por ai ndodhet mes dy zjarreve, teksa rritja ekonomike e Turqisë, e nxitur nga kreditë, është ndalur, duke i hapur rrugë rritjes së inflacionit, papunësisë së lartë dhe monedhës në rënie.

Nëse e gjitha kjo situatë degradon më tej, gjërat për udhëheqësin turk mund të bëhen shumë më kaotike./ Përshtati për Tirana Today, Alket Goce

- Reklama -

Më shumë nga kategoria




Të fundit

Kryemadhi: Rama i ka kthyer shqiptarët si qen me maska

Kryetarja e LSI,  Monika Kryemadhi ka folur në lidhje me vendimin e mbajtjes së maskës me detyrim në ambientet jashtë. Kryemadhi është shprehur se përdorimi...

Thaçi i ashpër me Perëndimin: Po i bën padrejtësi Kosovës me vizat

Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi, thotë se është padrejtësi që Bashkimi Evropian nuk liberalizon vizat me Kosovën. Sipas tij, Perëndimi ka rënë në lajthitje. Teksa foli...

Ndeshje dramatike në “San Siro”, Kumbulla i shënon dhe ndal Milanin

Përfundon supersfida e javës së 6 të Serisë A, mes Milanit dhe Romës. Ndeshja ka prodhuar jo vetëm lojë të bukur, por edhe gola, pasi...

Hajdari ashpërson tonet: PD dhe PS, banda që luftojnë me njëra-tjetrën

Për deputeten Rudina Hajdari, dy partitë më të mëdha në vend PD dhe PS janë kthyer në banda të cilat luftojnë me njëra-tjetrën. Hajdari shprehet...

Krijimi i partive të reja, Patozi: ‘Thërrmimi’ i PD mund të dali për mirë

Kreu i Bindjes Demokratike, Astrit Patozi, thotë se fragmentarizimi i PD mund t’i sjelli dobi Shqipërisë. Sipas tij, edhe nëse PD “thërrmohet fare, ndoshta nuk...