Qeveria britanike priti shumë gjatë për të vendosur një bllokim në ditët e para të pandemisë Covid-19, duke humbur një shans për të kontrolluar sëmundjen, dhe duke çuar në mijëra vdekje të panevojshme, përfundoi një raport parlamentar të martën.
Vetëm kur Shërbimi Shëndetësor Kombëtar i Britanisë, rrezikoi të ‘pushtohej’ nga infeksionet në rritje të shpejtë, qeveria konservatore e Kryeministrit Boris Johnson më në fund urdhëroi një mbyllje.
“Kishte një dëshirë për të shmangur një bllokim, për shkak të dëmit të madh që do të sillte për ekonominë, shërbimet normale shëndetësore dhe shoqërinë”, tha raporti.
“Në mungesë të strategjive të tjera të tilla si izolimi rigoroz i rastit, një operacion kuptimplotë testimi dhe gjurmimi dhe kontrolle të forta kufitare, një bllokim i plotë ishte i pashmangshëm dhe duhet të kishte ardhur më shpejt”.
Raporti parlamentar i Mbretërisë së Bashkuar, vjen mes zhgënjimit me orarin për një hetim publik mbi përgjigjen e qeverisë ndaj Covid-19, për të cilën Johnson thotë se do të fillojë pranverën e ardhshme.
Ligjvënësit thanë se hetimi i tyre ishte krijuar, për të zbuluar pse Britania performoi “dukshëm më keq” se shumë vende të tjera gjatë ditëve të para të pandemisë, në mënyrë që Mbretëria e Bashkuar të përmirësojë përgjigjen e saj ndaj kërcënimit të vazhdueshëm nga Covid-19 dhe të përgatitet për kërcënimet e ardhshme.
Raporti prej 150 faqesh bazohet në dëshminë e 50 dëshmitarëve, përfshirë ish-sekretarin e Shëndetësisë Matt Hancock dhe ish-agjentin qeveritar Dominic Cummings. U miratua një zëri nga 22 ligjvënës nga tre partitë më të mëdha në Parlament: konservatorët qeverisës dhe Partia e Punës e opozitës dhe Partia Kombëtare Skoceze.
Komitetet vlerësuan përqendrimin e hershëm të qeverisë në vaksinat, si mënyrën përfundimtare për të dalë nga pandemia dhe vendimin e saj për të investuar në zhvillimin e vaksinave. Këto vendime çuan në programin e suksesshëm të vaksinimit të Britanisë, i cili ka parë pothuajse 80% të njerëzve 12 vjeç e lart tani plotësisht të vaksinuar.
“Miliona jetë në fund do të shpëtohen, si rezultat i përpjekjeve globale të vaksinave në të cilat Mbretëria e Bashkuar ka luajtur një rol kryesor”, thanë komitetet.
Por ata gjithashtu kritikuan programin e testimit dhe gjurmimit të qeverisë, duke thënë se performanca e tij e ngadaltë, e pasigurt dhe shpesh kaotike pengoi përgjigjen e Britanisë ndaj pandemisë.
Strategjia e qeverisë gjatë tre muajve të parë të krizës, pasqyroi këshillat shkencore zyrtare se infeksioni i përhapur ishte i pashmangshëm, duke pasur parasysh që kapaciteti i testimit ishte i kufizuar; se nuk kishte asnjë perspektivë të menjëhershme për një vaksinë; dhe besimi se publiku nuk do të pranonte një bllokim të gjatë, tha raporti. Si rezultat, qeveria kërkoi thjesht të menaxhonte përhapjen e virusit, në vend që të përpiqej ta ndalonte atë plotësisht.
Raporti e përshkroi këtë si një “gabim serioz të hershëm” që Mbretëria e Bashkuar ndau me shumë vende në Evropë dhe Amerikën e Veriut.
“Përgjegjshmëria në një demokraci varet nga vendimmarrësit e zgjedhur jo vetëm duke marrë këshilla, por duke i shqyrtuar, pyetur dhe sfiduar ato para se të marrin vendimet e tyre”, thanë komitetet. “Megjithëse ishte një situatë që ndryshonte me shpejtësi, duke pasur parasysh numrin e madh të vdekjeve të parashikuara, ishte befasuese supozimet fillimisht fataliste për pamundësinë e shtypjes së virusit nuk u sfiduan derisa u bë e qartë se NHS do të mbingarkohej”.
Trish Greenhalgh, një profesor i shërbimeve shëndetësore të kujdesit parësor në Universitetin e Oksfordit, tha se raporti “lë të kuptohet për një marrëdhënie më pak se të shëndetshme” midis qeverisë dhe organeve shkencore. Me Covid-19 që ende vret qindra njerëz çdo javë në Britani, komitetet këshilluese vazhdojnë të debatojnë saktësisht se cilat dëshmi janë “mjaft përfundimtare” për t’u konsideruar të sigurta, tha ajo.
“Pasiguria është një tipar përcaktues i krizave …”, tha Greenhalgh. “A guxojmë të zëvendësojmë” ndjekjen e shkencës “me” të menduarit se çfarë të bëjmë më mirë kur problemi është urgjent, por siguria na shpëton”? Edhe zyrtarë të lartë si Cummings dhe Hancock u thanë komiteteve se ata ngurronin të kundërshtonin konsensusin shkencor.
Hancock tha që në 28 janar 2020, ai e kishte të vështirë të shtynte për testime të gjera të njerëzve që nuk shfaqën simptoma të Covid-19, sepse këshilltarët shkencorë thanë se nuk do të ishte e dobishme.
“Unë isha në një situatë që nuk kisha prova të forta se një konsensus shkencor global i dekadave ishte i gabuar, por kisha një instinkt që ishte”, dëshmoi ai. “Më vjen shumë keq që nuk e anulova atë këshillë shkencore”.
Burimi i lajmit: france24. Përshtatur nga Tirana Today
