Pavarësisht se ekzistojnë në kuzhinat e shumicës së familjeve për dekada, pak sende shtëpiake kanë qenë më të debatueshme sesa furra me mikrovalë. Ajo cilësohet si një shpëtim për ata që nuk mundin apo nuk duan të gatuajnë.
Por debati kryesor është: Kur gatimi me mikrovalë është i keq për ju? Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, kur ajo përdoret siç duhet, nuk ka asgjë për t’u shqetësuar në lidhje me rrezatimin që emeton. Por shqetësimet e tjera janë më pak të qarta, përfshirë çështjen nëse mikrovalimi i ushqimit shkakton humbjen e lëndëve ushqyese, apo nëse ngrohja e ushqimit në pjata plastike mund të shkaktojë probleme shëndetësore.
Disa studime, kanë treguar se perimet e humbin një pjesë të vlerës së tyre ushqyese, nëse futen në furrën me mikrovalë. Për shembull, është zbuluar se mikrovalimi largon 97 për qind të flavonoideve -një përbërje bimore me veti anti-inflamatore -që gjenden tek brokoli.
Por një studim i vitit 2019 mbi të njëjtën çështje, tregon se kohë më të shkurtra të gatimit (ata e mikrovaluan brokolin për 1 minutë) nuk e rrezikonin përmbajtjen ushqyese. Madje avullimi dhe mikrovalimi mund të shtojë përmbajtjen e shumicës së flavonoideve, të cilat janë përbërje që lidhen reduktimin e rrezikut nga sëmundjet e zemrës.
Gjithashtu, ata zbuluan se mikrovalimi me shumë ujë (siç është sasia që përdoren për të zierë diçka) shkaktonte një rënie të sasisë së flavonoideve. Ndërkohë shkencëtarët nuk rekomandojnë mikrovalimin e ushqimeve në enë dhe ambalazhe plastike, për shkak të rrezikut të marrjes së ftalateve.
Kur ekspozohen ndaj nxehtësisë, këto aditivë plastikë mund të shpërbëhen dhe të derdhen në ushqim. Në një studim të vitit 2011, studiuesit blenë më shumë se 400 kontejnerë plastikë, dhe zbuluan se shumica prej tyre lëshonte kimikate që i prishin hormonet, por dhe sistemin tonë metabolik.
Tek fëmijët, ftalatet mund të rrisin presionin e gjakut dhe rezistencën ndaj insulinës, gjë që mund të rrisë rrezikun e çrregullimeve metabolike si diabeti dhe hipertensioni. Ekspozimi ndaj ftalateve ka qenë gjithashtu i lidhur me çështjet e infertilitetit, astmës dhe ADHD.
Mënyrat më të mira për të minimizuar rrezikun, janë përdorimi i materialeve të tjera më të sigurta në mikrovalë siç është qeramika dhe jo plastika.
Por edhe nëse shmangni plastikën, ekzistojnë rreziqe të tjera të mundshme të ngrohjes së ushqimit në mikrovalë – përfshirë ngrohjen e pabarabartë, dhe temperaturat e larta. Së pari, kini parasysh që t`a përdorni furrën me mikrovalë kryesisht për të ngrohur, dhe jo për të gatuar ushqimin, pasi ai mund të gatuhet në mënyrë të pabarabartë.
Që të shkatërrojë bakteret e dëmshme duhet të nxehet deri në temperaturën 82 gradë Celcius, dhe nuk duhet që t`a ngrohni një ushqim më shumë se një herë. Temperaturat e larta të mikrovalës, mund të paraqesin një farë rreziku. Në përgjithësi, temperaturat më të larta nuk janë një problem.
Por disa studime sugjerojnë se ka një rrezik që lidhet me gatimin e disa ushqimeve me niseshte në mikrovalë, duke përfshirë drithërat dhe perimet. Një studim ka zbuluar se ato kishin shumë përmbajtje të akrilamidit kimik, që mund të jetë një nënprodukt natyral i gatimit.
Studimet mbi kafshët kanë treguar se akrilamidi vepron si kancerogjen sepse ndërhyn në ADN-në e qelizës, por provat tek njerëzit janë të kufizuara. Ekzistojnë disa studime që sugjerojnë se mikrovalat janë më të favorshme për rritjen e akrilamidit sesa metodat e tjera të gatimit.
Ndërkohë sa i përket rrezatimit në mikrovalë, ai është plotësisht i padëmshëm. Mikrovalat përdorin rrezatim elektromagnetik me frekuencë të ulët, i njëjti lloj që përdoret në llampat dhe radiot. Kur vendosni ushqim brenda një mikrovale, ajo e thith këto mikrovalë, gjë që bën që molekulat e ujit në ushqim të dridhen, duke shkaktuar fërkime që ngrohin ushqimin.
TIRANA TODAY
