Ratifikimi i Turqisë i marrëveshjes së Parisit për klimën, këtë javë erdhi pasi qeverisë së Presidentit Rexhep Tajip Erdogan iu ofrua një garanci për mbështetje financiare në bisedimet me Francën, Gjermaninë, Britaninë e Madhe.
Parlamenti në Ankara e ratifikoi marrëveshjen mbrëmjen e së mërkurës, duke i dhënë fund viteve të refuzimit për të ndërmarrë hapin përfundimtar ligjor. Për t’u bashkuar me marrëveshjen ndërkombëtare, për të kufizuar ngrohjen globale të nënshkruar në vitin 2015.
Ajo erdhi pas një marrëveshje në parim për t’i siguruar Turqisë mbështetje financiare për pastrimin e emetimeve të saj, e cila u arrit midis Ankarasë dhe zyrtarëve nga Franca, Gjermania, Korporata Financiare Ndërkombëtare e Bankës Botërore dhe Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim, sipas dy personave i cili përshkroi aspektet e diskutimeve. Ata nuk do të konfirmonin nëse vetë qeveritë ishin burimi i financimit, apo bankat e zhvillimit. Detajet e marrëveshjes do të shpallen “në kohën e duhur”.
Sekretari gjerman i Shtetit për Mjedisin, Jochen Flasbarth, e quajti ratifikimin e Turqisë “një hap shumë të rëndësishëm mbi të cilin kam bashkëpunuar gjatë dhe intensivisht me kolegët tanë turq”.
Ministri turk i Mjedisit, Murat Kurum, zhvilloi bisedime të shtunën e kaluar me Presidentin e MB COP26 Alok Sharma, Ministren Franceze të Tranzicionit Ekologjik Barbara Pompili dhe Flasbarth.
Një zëdhënës i IFC tha se ishte “e lumtur të mbështes Turqinë pasi Turqia ka zgjedhur të ratifikojë Marrëveshjen e Parisit, por nuk është e saktë që fondet e IFC janë zotuar për këtë qëllim”.
Pas atyre diskutimeve, Turqia njoftoi një qëllim të ri të “emetimeve zero” deri në vitin 2053 – një datë e saktë që mund t’i detyrohet më pak analizave të hollësishme ekonomike të rrugëve të emetimeve të Turqisë sesa 600 vjetorit të rënies së Kostandinopojës Bizantine, Stambollit të sotëm, Perandoria Osmane. Turqia nuk e ka sqaruar nëse ai synim është për të gjitha gazrat serë apo vetëm CO2.
Turqia e ka refuzuar miratimin e saj ligjor për marrëveshjen e klimës, si një levë në një fushatë dhjetëvjeçare për t’u konsideruar si një vend në zhvillim, sipas kushteve të konventës së Klimës të OKB-së të vitit 1992. Kjo do ta bënte atë të pranueshëm për një pjesë të fondeve të caktuara klimatike.
Statusi aktual i Turqisë është në harresë, ku vendet i kanë ofruar një përjashtim nga pagesa e kontributeve financiare, por ajo zyrtarisht mbetet pjesë e grupit të kombeve të zhvilluara. Deklarata e ratifikimit e Turqisë tha se do të zbatonte marrëveshjen e Parisit “si një vend në zhvillim”. Por një nga njerëzit që përshkroi marrëveshjen me qeveritë dhe bankat evropiane tha se statusi i Turqisë sipas konventës, nuk do të ndryshonte si pjesë e marrëveshjes që ata kishin arritur me Ankaranë.
Gjermania kishte arritur një marrëveshje me Turqinë qysh në vitin 2017, por me SHBA në atë pikë që po formohej për t’u tërhequr nga marrëveshja e Parisit, Erdoğan nuk ishte subjekt i presionit nga fuqitë kryesore që ai kishte ndjerë në prag të klimës COP26 bisedimet, të cilat fillojnë në Glasgow për pak më shumë se tre javë.
Por me administratën e Joe Biden që iu bashkua marrëveshjes këtë vit, Turqia ishte e vetmja ekonomi e G20 që nuk e kishte ratifikuar marrëveshjen. Vetëm Jemeni, Libia, Iraku, Irani dhe Eritrea kanë mbetur jashtë.
Burimi i lajmit: POLITICO. Përshtatur nga Tirana Today
