Në kufirin e Afganistanit me Uzbekistanin, një tren mallrash rrokulliset mbi një urë dhe hyn në “Emiratin Islamik” të sapokrijuar. Flamuri bardh e zi i talebanëve valëvitet pranë atij uzbek. Disa tregtarë kanë mirëpritur kthimin e grupit në pushtet.
Shoferi i një kamioni të ngarkuar me grurë më thotë se në të kaluarën, ai ishte detyruar rregullisht të paguante ryshfet për zyrtarët e policisë të korruptuar, sa herë që kalonin pikat e kontrollit të tyre. “Tani, nuk është kështu”, thotë ai. “Unë mund të shkoj deri në Kabul, dhe të mos paguaj asnjë qindarkë”.
Kanë kaluar saktësisht një muaj që kur talebanët morën kontrollin e Afganistanit. Tani paratë janë në mungesë, dhe vendi po përballet me një krizë në rritje ekonomike.
Një burim në komunitetin e biznesit na thotë se nivelet e tregtisë kanë rënë ndjeshëm, pasi importuesit afganë nuk janë në gjendje të paguajnë për mallra të reja. Shefi i doganave të talebanëve në portin Hairatan, Maulvi Saeed, na thotë se grupi po ul normat e tarifave për të promovuar tregtinë, dhe dëshiron të inkurajojë tregtarët e pasur të kthehen në vend. “Do të krijojë vende pune për njerëzit dhe biznesmenët do të shpërblehen në jetën e përtejme”, thotë ai.
Rreth një orë me makinë është Mazar-i-Sharif, qyteti i katërt më i madh i vendit. Duket se jeta po vazhdon normalisht, megjithëse shumë vuajnë financiarisht.
Unë kam qenë për herë të fundit këtu në gusht, pak para marrjes nën kontroll të talebanëve. Në atë kohë, terrenet ishin të mbushura me të rinj dhe të reja që pozonin për selfie.
Tani talebanët kanë ndarë vizitat sipas gjinisë: gratë mund të vijnë në mëngjes, burrat pjesën tjetër të ditës. Kur vizitojmë, ka shumë gra që shëtisin përreth, por duket se janë dukshëm më pak se më parë. “Gjërat janë në rregull, por mbase njerëzve u duhet akoma më shumë kohë për t’u mësuar me qeverinë e re”, sugjeron një grua me ndrojtje.
Po takoj Haji Hekmat, një udhëheqës me ndikim të talebanëve lokalë. “Ju mund të keni sjellë siguri”, i thashë, “por kritikët tuaj thonë se ju po vrisni kulturën këtu”.
“Jo”, përgjigjet ai prerazi: “Ndikimet perëndimore kanë qenë këtu për 20 vitet e fundit … Kontrolli i Afganistanit ka kaluar nga njëra dorë e huaj në tjetrën për 40 vjet, ne kemi humbur traditat dhe vlerat tona. Ne po e kthejmë kulturën tonë për jetën”.
Sipas kuptimit të tij për Islamin, përzierja e burrave dhe grave është e ndaluar. Haji Hekmat duket vërtet i bindur se talebanët gëzojnë mbështetjen e njerëzve.
Burimi i lajmit: BBC. Përshtatur nga Tirana Today
