Nga: Çapajev Gjokutaj
Agresiviteti rrënqethës kundër një të moshuare në azilin e Pejës ka nxjerrë si temë të ditës edhe raportet e shoqërisë tonë me dhunën.
Druri ka dalë nga xheneti. Të rreh ai që të do. Këto i dëgjonim rëndom në fëmijëri, kur hanim ndonjë dackë.
Sot e kësaj dite nuk di ta shpjegoj: pse të rriturit e ndjenin të nevojshme të përligjnin dhunën?
Mbase për të zbutur ndjenjën e fajit. Ngrinin dorë mbi ne, fëmijët, qënie të dashura e të dobëta, aq të etura për dhembshuri e pekule.
Mbase se shtrëngimi dhe dhuna janë pjesë legjitime e moralit patriarkal. Burojnë nga bindja se ata që janë poshtë, fëmijë, gra, të skamur etj. mund të bëhen zap vetëm me detyrim e forcë.
Kjo trashëgimi e lashtë u harlis dukshëm kur ra në truallin e ideologjisë totalitare që, përmes konceptesh të çuara në ekstrem si lufta e klasave etj., legjitimoi dhunën dhe represionin.
Mbase se hallet dhe varfëria i bënin njerëzit më të ashpër, marrdhëniet më të vështira dhe jetën më të zymtë.
Mbase se gjërat ndryshonin ngadalë, ndaj jeta e familjes, fisit apo bashkësisë idealizonin ruajtjen e traditës, autoritetin, status quo-në.
Ndryshe nga sot, kur gjërat ndryshojnë tak-fak dhe kur bën hajër njeriu i rritur me ndjenjën e guximit, me shpirtin e sipërmarrjes, me besim në vete e shpërfillje për autokratët.
S’ka gjëra të përjetshme. Madje edhe vetë koha është e përkohshme. Gjithsesi filozofime të kësaj natyre mund të na ndihmojnë ta kuptojmë dhunën si dukuri socialhistorike, por për ta shmangur atë duhet të bëjmë më pak bla bla bla e të kujdesemi më shumë për ca ‘vogëlima’ si zbatim normash e ligjesh, standarte shërbimi, trainim punonjësish, kontroll, transparencë e vetrregullim strukturash dhe të tjera detaje të këtij lloji.
Po qe se do mbetemi vetëm në sferën e filozofimeve do ngrihet ai i lashti e do na përqeshë: Unë zot, ti zot, gomarin kush e kullot?
