“The Economist”
Lideri i opozitës ruse, Aleksei Navalni, është shndërruar në problemin nr.1 për Vladimir Putinin. Vitin që shkoi, forcat ruse të sigurisë u përpoqën por nuk arritën që ta vrisnin duke e helmuar me një agjent nervor. Më pas, autoritetet e arrestuan sapo zbarkoi në aeroportin e Moskës në janar të këtij viti.
Më 9 qershor – vetëm disa ditë përpara takimit me presidentin amerikan Joe Biden – një gjykatë ruse nxori jashtë ligjit grupimet e lidhura me zotin Navalni, duke i konsideruar ato si “organizata ekstremiste”. Po pse presidenti i Rusisë ka kaq shumë frikë nga Navalni?
Për të marrë një përgjigje, duhet të kthehemi një dekadë pas në kohë. Në vitin 2011, kur partia e Vladimir Putinit, Rusia e Bashkuar, fitoi zgjedhjet e manipuluar parlamentare, Aleksei Navalni, atëherë një bloger shumë popullor dhe kritik i ashpër i Kremlinit, udhëhoqi dhjetëra mijëra protestues në rrugë për të kërkuar një “Rusi pa Putinin”.
Ata nuk ia arritën qëllimit. Por që nga ajo kohë Putin është përpjekur (dhe deri më tani ka dështuar) të ketë një Rusi pa Navalnin dhe shumë prej mbështetësve të tij. Aleksei Navalni, është politikani i parë i opozitës që nga shembja e Bashkimit Sovjetik, që ka arritur të mobilizojë një lëvizje të fuqishme opozitare, e cila bashkon shumë fije të shoqërisë ruse, nga lagjet e klasës punëtore nëpër rajone, deri tek inteligjenca urbane në Moskë.
Ai përdor internetin(ende relativisht i lirë), për t’iu shmangur monopolit të televizionit shtetëror, dhe për të mobilizuar protesta të mëdha në rrugë. Navalni përfaqëson një ndryshim brezash, i cili ka qenë shpesh motori i ndryshimit politik në Rusi, dhe që ka nxjerr në pah dobësinë kryesore të regjimit të Putinit:korrupsionin e tij moral dhe financiar, si dhe mungesën e vizionit për të ardhmen e Rusisë.
Edhe pse Navalni nuk është lejuar asnjëherë që të garojë për president- Kremlini e ka ndaluar zyrtarisht atë dhe partinë e tij – aktivizmi dhe lufta e tij kundër korrupsionit kanë tërhequr miliona mbështetës në Rusi.
Ai e ka bërë këtë pjesërisht përmes përdorimit të mediave sociale (ka 2.6 milion ndjekës në Twitter dhe 6.5 milion abonentë në kanalin e tij në YouTube), ku ai tallet me Kremlinin dhe ekspozon dështimet e tij.
Navalni u ka bërë thirrje mbështetësve të tij të votojnë për këdo që është më i përshtatshëm për të mposhtur kandidatët e caktuar nga Kremlini, pavarësisht se cilën parti përfaqësojnë ata, një taktikë që ai e quan “votim i zgjuar”. Kjo qasje bëri që partia në pushtet të humbasë pothuajse gjysmën e vendeve të këshillit të qytetit të Moskës në zgjedhjet lokale të vitit 2019.
Marsin e vitit 2020, Putin hoqi kufizimet kushtetuese të mandatit presidenciale, që e detyronin atë të dorëzonte postin në vitin 2024. Por aftësia e tij për të qeverisur, varet ende nga partia në pushtet që mban ende shumicën. Zgjedhjet e ardhshme parlamentare do të mbahen në shtator të këtij viti.
Në një sondazh të pavarur të kryer në mars të këtij viti, vlerësimet për të dhe partinë e tij ishin vetëm 27 për qind. Edhe besimi tek presidenti ruse po zbehet. Oreksi për protesta është rritur ndjeshëm për shkak të ngecjes së rritjes ekonomike dhe rënies së të ardhurave përgjatë 6 viteve të fundit.
Shqetësimi i vetëm i Putinit është mbijetesa e tij në pushtet. Frika e Kremlinit ndaj Aleksei Navalnit që drejton një lëvizje masive proteste, si ajo që shpërtheu në Bjellorusinë fqinje vitin e kaluar, e ka nxitur Kremlinin të ndërmarrë veprimin më ekstrem, siç është përpjekja për të eliminuar Navalnin duke e helmuar atë me një agjent nervor në gushtin e vitit të kaluar.
Navalni i mbijetoi sulmit dhe u evakuua në Gjermani për t’u mjekuar. Putin shpresonte që ai të qëndronte aty dhe të harrohej. Por në vend të kësaj, Navalni i identifikoi helmuesit e tij, dhe u kthye në vendlindje, për t‘u përballur me presidentin rus.
Zyrtarisht ai ndodhet sot në burg për shkeljen e lirimit me kusht (të lidhur me një dënim të mëparshëm të montuar politikisht për mashtrim) gjatë kohës që po kurohej në Gjermani. Tani shërbimet ruse të sigurisë, kanë mobilizuar të gjitha burimet e tyre për të shtypur lëvizjen e Navalnit, dhe për ta spastruar politikën ruse nga opozita e fortë dhe e vërtetë kundër regjimit.
Ato kanë nxjerrë jashtë ligjit fondacionin anti-korrupsion të zotit Navalni, së bashku me rrjetin e tij rajonal, duke i barazuar anëtarët e tij me terroristët, dhe duke i ndaluar ata të garojnë në zgjedhje. Një gjykatë ruse, servile e regjimit, që i kreu në fshehtësi procedurat e saj, e vulosi vendimin.
“Kur korrupsioni shndërrohet në themelin e një shteti, ata që luftojnë kundër tij bëhen ekstremistë”- shkroi Navalni në një postim në Instagram, përmes avokatëve të tij. Por ndalimi i organizatës së Navalnit, nuk ka të ngjarë që të ndalojë një ndryshim historik, për të cilin ai ka punuar. Siç shtoi në Instagram Navanlni: “E çfarë ndryshimi ka sesi do të quhemi? … Ne jemi miliona dhe jemi po këtu përballë regjimit”.
Burimi i lajmit: “The Economist”. Përshtati Tirana Today
