Ministrja e Mbrojtjes e Francës, ka anuluar bisedimet me homologun e saj në Mbretërinë e Bashkuar mes ‘grindjes së nxitur’ nga një marrëveshje e re e sigurisë midis Britanisë, SHBA dhe Australisë.
Parisi është i zemëruar, pasi Australia nënshkroi paktin ‘Aukus’ për ndërtimin e nëndetëseve me energji bërthamore, duke u tërhequr nga një kontratë e madhe me Francën në proces. Kryeministri britanik Boris Johnson tha se Franca nuk kishte asgjë për t’u shqetësuar nga marrëveshja.
Por takimi i Florence Parly me Sekretarin e Mbrojtjes të Mbretërisë së Bashkuar, Ben Wallace në Londër, këtë javë është anuluar.
Lord Ricketts, një ish-ambasador britanik në Francë i cili duhej të ishte bashkë-kryesues i dy ditëve të bisedimeve, konfirmoi se takimi ishte shtyrë për një datë të mëvonshme.
‘Marrëdhënie shumë miqësore’
Marrëveshja ‘Aukus’ e ndërmjetësuar javën e kaluar, e parë gjerësisht si një përpjekje për të kundërshtuar ndikimin e Kinës në Detin e kontestuar të Kinës Jugore, përfundoi një marrëveshje me vlerë 37 miliardë dollarë të nënshkruar nga Australia në 2016 për Francën për ndërtimin e 12 nëndetëseve konvencionale.
Pakti ‘Aukus’ mund të sinjalizojë ndryshimin e fuqisë në Azi-Paqësorin
Ministri i Jashtëm francez Jean-Yves Le Drian, e ka përshkruar atë si një ‘goditje në shpinë’ që përbënte ‘sjellje të papranueshme midis aleatëve dhe partnerëve’. Presidenti Francez Emmanuel Macron, urdhëroi tërheqjen e ambasadorëve francezë në Uashington dhe Canberra.
Duke folur në një fluturim për në Nju Jork, ku do të marrë pjesë në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, Johnson tha se Franca nuk duhet të ‘shqetësohet’ për aleancën, duke këmbëngulur se marrëdhëniet anglo-franceze ishin ‘të pashmangshme’.
Kryeministri tha se Britania dhe Franca kanë një ‘marrëdhënie shumë miqësore’, të cilën ai e përshkroi si ‘të një rëndësie të madhe’.
‘Dashuria jonë për Francën është e pashmangshme’, u tha ai gazetarëve.
Johnson është duke u bashkuar në udhëtim me Sekretaren e Jashtme të re, Liz Truss, e cila nisi mbrojtjen e saj të marrëveshjes në një artikull për Sunday Telegraph.
Zonja Truss tha se marrëveshja tregoi gatishmërinë e Mbretërisë së Bashkuar, për të qenë ‘kokëfortë’ në mbrojtjen e interesave të saj, dhe kishte potencialin për të krijuar qindra vende të reja pune të kualifikuara.
Kryeministri Scott Morrison hodhi poshtë akuzat se Australia kishte gënjyer, duke thënë se Franca duhet të ishte e vetëdijshme se ishte e përgatitur për të prishur marrëveshjen.
Marrëveshja do të thotë që Australia do të bëhet kombi i shtatë në botë që operon nëndetëse me energji bërthamore. Pakti gjithashtu do të shohë që aleatët të ndajnë aftësitë kibernetike, inteligjencën artificiale dhe teknologji të tjera nënujore.
Por është kritikuar nga Kina, e cila ka akuzuar tre fuqitë se kanë një “mentalitet të Luftës së Ftohtë”.
Të hënën, Koreja e Veriut, e cila ka programet e saj të armëve bërthamore të vëzhguara nga afër, paralajmëroi se mund të ndezë një ‘garë të armëve bërthamore’.
‘Këto janë akte jashtëzakonisht të padëshirueshme dhe të rrezikshme, të cilat do të prishin ekuilibrin strategjik në rajonin e Azi-Paqësorit’, ka thënë një zyrtar i Ministrisë së Jashtme.
Burimi i lajmit: BBC. Përshtatur nga Tirana Today
