Edhe pse janë shënuar 15 vite nga konflikti i armatosur në Luginë të Preshevës, përdorimi i flamurit kombëtar në institucionet publike për shqiptarët në Serbi mbetet një çështje e pazgjidhur.
Sipas përfaqësuesve të shoqërisë civile, Serbia nuk po gjen vullnet për zgjidhjen e kësaj problematike, por edhe mungon presioni i politikës shqiptare lidhur me këtë çështje.
“Kjo shpërfaq mungesën e kapaciteteve të politikës shqiptare në terë rajonin e cila nuk ka arritur ta bëjë presionin e mjaftueshëm popullor, politik dhe diplomatik ndaj Beogradit që ta legalizojë përdorimin e simboleve kombëtare shqiptare në Serbi”, tha për Titulli.com, Enkel Rexhepi nga Këshilli për të Drejtat e Njeriut në Preshevë.
Gani Rashiti nga Qendra për Avokim dhe Zhvillim të Demokracisë në Preshevë thotë se përdorimi i flamurit kombëtar zyrtarisht është ndaluar në vitin 1990, por edhe pse Qeveria Serbe paraqitet si shtet e cila respekton te drejtat e pakicave, ajo në të vërtetë nuk po gjen vullnet për të realizuar këto të drejta:
“Qeveria Serbe është nënshkruese e marrëveshjeve ndërkombëtare për te drejtat e pakicave, dhe Kartës Evropiane, por ende nuk ka një harmonizim te plote te legjislacionit konform këtyre rregullave ndërkombëtare”, tha mes tjerash Rashiti.
Sipas tij qeveria Serbe mund të marrë një shembull nga Mali i Zi sa i përket respektimit të drejtave te pakicave, ndërsa problemi i flamurit kombëtar mund të zgjidhet nëpërmjet dialogut të jashtëm, pasi forcat politike lokale nuk po gjejnë përkrahje nga Qeveria Serbe.
Vedat Vebiu, gazetar nga Bujanoci mendon se për 15 vite mos arritja për të gjetur një shenjë për në flamurin identifikues është jashtëzakonisht komplekse.
Sipas tij në Luginë të Preshevës nuk ka pasur ndonjë nismë reale për ndryshimin apo mos ndryshimin e flamurit kombëtar shqiptar.
“Elementi identifikues do të ishte e rrugës të bëhet nga një grup historianësh, artistësh, të moshuar që kanë përjetuar historin në vend, mësues dhe të tjerë të cilët të vendosin elementin”, u shpreh Vehbiu.
Ligji për këshillat kombëtare në Serbi në kompetencat e përgjithshme i jep të drejta Këshillit Kombëtar të përcaktojë propozimet e simboleve kombëtare, shenjave dhe festave të pakicës kombëtare ndërsa të njëjtën gjë ia mohon Ligji për mbrojtjen e të drejtave dhe lirive të pakicave kombëtare në Serbi, i cili në nenin 16 thotë se “simboli kombëtar dhe shenjat nuk mund të jenë identike me simbolin dhe shenjat e një shteti tjetër”.