Nga: Anthony Zurcher “BBC”
Donald Trump u largua nga Uashington një javë më parë, por ai vazhdon që të ketë një hije të gjatë mbi Partinë Republikane në Kongresin Amerikan. Në provën e parë të testimit të mbështetjes për dënimin pas akuzave të fajësimit të Trump (impeachment), për nxitjen e mbështetësit e tij për të kryer një kryengritje në Kapitolin, 45 nga 50 republikanët e Senatit votuan për të marrë në konsideratë ndalimin e gjyqit para se ai të fillojë.
Pas votimit, Rand Pol, që kërkoi ndalimin e këtij procesi, tha se neni i fajësimit i dorëzuar nga Kongresi në Senat të hënën ishte “i vdekur që sapo mbërriti”.Ndoshta ai ka të drejtë. Që të dënohet Trump, do të duhen 17 senatorë republikanë që të prishnin radhët dhe të bashkojnë votat me 50 demokratët, dhe do të duhej një votim pasues i hapur me ulje dhe ngritje duarsh, për t`a penguar atë të garojë sërish për president në të ardhmen.
Votimi i së martës tregoi se janë vetëm 5 senatorë republikanëqë dëshirojnë të marrin në konsideratë provat – Mit Romni, Liza Murkovski, Suzan Kollins, Ben Sase dhe Pat Tumej.
Të tjerët pretendojnë se presidentët nuk mund të përballen me fajësimin, pasi ata e lënë detyrën e tyre.
“Vota ime e sotme kundër nenit të fajësimit, bazohet në faktin se ky proces ishte krijuar për të hequr një zyrtar nga posti që mban”- tha senatorja Sheli Kapito nga Virxhinia Perëndimore në një deklaratë të lëshuar pas votimit. “Kushtetuta nuk i jep Kongresit fuqinë për të gjykuar një qytetar privat”- theksoi ajo.
Demokratët me siguri që do t`a kishin një mënyrë shumë më të përshtatshme të mos pasurit nevojë për të gjykuar sjelljen e presidentit. Gjithashtu ata do të theksojnë se ndërsa nuk ka asnjë precedent historik për procedura të tilla në nivelin presidencial, një sekretar i kabinetit qeveritar në shekullin XIX u përball me një gjyq për fajësim në Senat për akuzat e korrupsionit, edhe pasi dha dorëheqjen nga posti i ministrit.
Pavarësisht nga shpjegimet dhe arsyetimet, votimi procedural është vetëm shenja më e fundit e qartë e zbehjes së mbështetjes së republikanëve për shpalljen e Donald Trump përgjegjës për trazirat në Kapitol Hill 3 javë më parë. Menjëherë pas incidentit, Lindsej Graham – një nga aleatët më të afërta të ish-presidentit në Senat – tha se veprimet e Trump “ishin problem” dhe se trashëgimia e tij ishte “njollosur” pas ngjarjeve të 6 janarit.
Udhëheqësi i atëhershëm i shumicës së Senatit, Miç Mekonell,thuhet se ishte “i kënaqur” me përpjekjet e Kongresit për fajësimin e Trump, dhe deklaroi javën e kaluar se turma që sulmoi kryeqytetin ishte e “ushqyer me gënjeshtra” dhe “provokuar” nga ish-presidenti.
Si Graham ashtu edhe Mekonell votuan të martën për t’i dhënë fund gjyqit të fajësimit të ish-presidentit. Pikëpamjet evolucionare të Partisë Republikane mbi fajësinë e Donald Trump, përmblidhen më së miri në komentet e ndryshuara të udhëheqësit të pakicës republikane në Kongres Kevin Mekarthi.
Gjatë debatit mbi fajësimin në Dhomën e Përfaqësuesve 2 javë më parë, Mekarthi tha se Trump “mban përgjegjësi për sulmin e së mërkurës nga turma e protestuesve”,dhe rekomandoi që ai të censurohej zyrtarisht nga Kongresi.
Por javën e kaluar, ai tha se nuk besonte që Trump “provokoi” protestuesit. Dhe disa ditë më vonë, deklaroi se “të gjithë në këtë vend, kanë disa përgjegjësi” për krijimin e mjedisit politik që çoi në kryengritjen e 6 janarit.
Ndërkohë, ata që folën kundër ish-presidentit, dhe që nuk janë tërhequr nga komentet e tyre, po përballen me thirrje në rritje për ndëshkimin politik nga partia e tyre.Liz Çenej, që e kritikoi ashpër Donald Trump dhe ishte një nga 10 republikanët që votuan pro fajësimit të tij në Kongres, po përballet me një përpjekje për t`a shkarkuar atë nga posti drejtues në Partinë Republikane.
Të tjerët po kërcënohen me sfida të forta brenda partiake nëse kandidojnë për t’u rizgjedhur vitin e ardhshëm. Pas votimit të së martës, Senati do të nisë shqyrtimin e çështjes brenda 2 javësh, ndërsa menaxherët e procesit në Kongres dhe ekipi i avokatëve të Trump po përgatisin të mbrojnë qëndrimin e tyre.
Duke pasur parasysh gatishmërinë e dukshme të senatorëve republikanë, strategjia e vetme e demokratëve mund të jetë ajo e një votimi për pa fajësimin, edhe nëse është një veprim i kryer. Ata do të bëjnë çmos t’u kujtojnë 100 senatorëve frikën, konfuzionit dhe zemërimit që ndjenë më6 janar, kur u larguan nga salla për t`i shpëtuar një turme të zemëruar protestuesish.
Ata do të përpiqen të bëjnë përgjegjës për trazirat një ish-president, që i kaloi 2 muaj e fundit në detyrë duke vënë në pikëpyetje rezultatin e zgjedhjeve, duke zgjedhur të mbante një tubim proteste shumë pranë Kapitolit, pikërisht në ditën që Kongresi u mblodh për të certifikuar ato zgjedhje. Dhe ata do të duhet të shpresojnë se historia – dhe votuesit amerikanë – janë të gatshëm t`a bëjnë Trumpin fajtor, edhe nëse Senati do të refuzojë t`a bëjë këtë.
Burimi i lajmit: https://www.bbc.com/news/world-us-canada-55820610
Përshtatur nga TIRANA TODAY
