Nga Pierre Haski, “Internazionale”
Në rast se ishte e nevojshme një dëshmi e divergjencës së madhe që ekziston sot në botë, ajo mbërriti këtë javë, dhe në një mënyrë mjaft domethënëse. Në një kohë që ajo që ne vazhdojmë ta quajmë familja perëndimore (pavarësisht ndarjeve të saj), u mblodh në Angli, dhe më pas në Normandi të Francës, një takim tjetër i një natyre tjetër, u mbajt në Moskë.
Presidenti Kinës, Xi Jinping, bisedoi foli me homologun e tij rus Vladimir Putin për 3 ditë rresht, i shoqëruar nga një delegacion prej 1 mijë vetash. Nuk jemi ende në pragun e një Lufte të Ftohtë, por e gjitha kjo që po shohim, po nis t’i ngjajë në mënyrë të rrezikshme një ndarjeje në dy blloqe si dikur.
Njëkohshmëria e dy samiteve (të cilat injorojnë reciprokisht njëra-tjetrën), e kanë tejkaluar tashmë sferën simbolike, pasi në këto takime po krijohen dhe testohen marrëdhënie të reja të forcës. Për Vladimir Putinin, 3 ditët në shoqërinë e Xi-së, një nga udhëheqësit më të fuqishëm në botë, përbëjnë ftesën e humbur për në ceremoninë e Normandisë.
Presidenti rus, kishte qenë i pranishëm në përvjetorin e 70-të të zbarkimit të forcave aleate, edhe pse trupat ruse nuk morën pjesë në të, pikërisht për shkak të kontributit themelor që pati fronti lindor në mposhtjen e nazizmit.
Duke u takuar me presidentit kinez, Putin dëshmon se nuk është i izoluar
Ndërkohë 5 vjet më vonë, Putin nuk u ftua, pasi takimi me të cilësohet si i pavend, për shkak të aneksimit të Krimesë dhe bombardimeve të spitaleve në Siri. Megjithatë pritja në një takim e presidentit kinez Xi Jingping, dëshmon se Putini nuk është i izoluar.
Që kur Moska ka kthyer kokën nga fqinja e saj aziatike, me të cilën marrëdhëniet nuk kanë qenë gjithnjë të lehta, perëndimorët presin me padurim një shenjë përçarjeje mes tyre, dhe përpiqen ta bindin veten se Rusi-Kinë, është vetëm një aleancë e rrethanave të momentit.
Por e vërteta është se kjo aleancë po reziston, dhe madje po forcohet. Marrëdhëniet ekonomike mes dy vendeve, kanë pasur kohët e fundit një zhvillim në një shkallë të konsiderueshme, falë naftës dhe gazit rus. Tashmë, me rastin e vizitës së Xi, kompania kineze Huauei u zgjodh për të instaluar rrjetin 5G në Rusi. Një akt ky haptazi sfidues kundër Uashingtonit, që e ka ndaluar Huauei nga ndërhyrja në rrjetet e saj.
Me sa shihet, nuk ndonjë përputhje ideologjike mes Kinës ende komuniste, dhe Rusisë ultranacionaliste, por ekziston një vullnet i përbashkët i të dyja vendeve për t’i dhënë fund hegjemonisë perëndimore, si dhe një shije e përbashkët për rendin e dorës së fortë, dhe mungesës së skrupujve në ruajtjen e tij.
Disa anëtarë të Shtëpisë së Bardhë, e ëndërrojnë një ndarje midis Rusisë dhe Kinës, pak e shumë si presidenti Riçard Nikson në vitin 1972, që hyri në një aleancë me Maon, për të dëmtuar Bashkimin Sovjetik. Por sot nuk ekzistojnë rrethanat politike për një manovër të tillë.
E njëjta gjë vlen, edhe për shpresat e disa evropianëve, për ripërtëritjen e dialogut me Putinin, me synimin për t’i dhënë fund kësaj klime tensionesh.
Rikthimi tek marrëdhëniet paqësore, duket të jetë diçka e pamundur, deri kur të stabilizohen marrëdhëniet e reja të forcës. Lufta tregtare dhe teknologjike, e nisur nga presidenti amerikan Donald Trump kundër Kinës, është vetëm një nga aspektet e këtij tensioni, sikurse edhe rikompozimet e forcave në Evropë, janë ende larg përfundimit.
Kjo do të thotë, që ne do të duhet të mësojmë të bashkëjetojmë me boshtin ruso-kinez, dhe me Shtetet e Bashkuara që do të nisin të jenë më pak të përfshira në skenën ndërkombëtare, dhe gjithnjë e më të paparashikueshme. Ky është mesazhi jo shumë qetësues, i samiteve në Normandi dhe Moskë./ Përktheu për Tirana Today, Alket Goce
