Pandemia e shkaktuar nga Covid-19, e ka bërë një pajisje më të vlefshme se çdo gjë tjetër në botë për momentin ventilatorin. Makineria që siguron ventilim mekanik duke futur dhe nxjerrë ajrin në mushkëritë e atyre pacientëve, që për shkak të kësaj sëmundje, nuk janë fizikisht të aftë të marrin vetë frymë.
Historia e ventilimit mekanik të mushkërive, nis me versione të ndryshme të asaj që u quajt përfundimisht si “mushkëria prej hekuri”, një formë e ventilatorit me presion negativ joinvaziv, i përdorur gjerësisht gjatë epidemive të poliomelitit gjatë shekullit XX.
Respiratori i parë të këtij lloji u prezantua në vitin 1928, me disa përmirësime të bëra nga Xhon Emerson në vitet 1931 dhe 1937. Në vitin 1949, po Emerson zhvilloi një pajisje mekanike që ndihmonte pacientën nën anestezi, në bashkëpunim me departamentin e anestezisë në Universitetin e Harvardit.
Ventilatorët mekanikë, nisën të përdoren gjithnjë e më shumë në procesin e anestezisë dhe kujdes intensiv gjatë viteve 1950. Në vitin 1952, Roxher Menli nga Spitali Uestminster në Londër, krijoi një ventilator me gaz, që u bë më vonë modeli më i popullor i përdorur në Evropë për 4 dekada, përpara prezantimit të modeleve të kontrolluara nga elektronika.
Ventilatorët janë disa lloje, si ventilatorët e kujdesit në shtëpi, ato të transportit për në spital që vendosen në ambulancë, ventilatorët me frekuencë të ulët, të mesme apo të lartë. Kostot e tyre variojnë nga 5000-50.000 dollarë. Ventilatorët më të mirë që gjenden në reparatet e kujdesit intensiv nëpër spitale, mund të kushtojnë midis 25.000-50.000.
Kompani të ndryshme, që i shesin ato garantojnë një përdorim të tyre për të paktën 8-10 vjet, ndërsa paketat e mirëmbajtjes kushton deri në 2 mijë dollarë për tre vjet. Prodhuesit e ventilatorëve, janë aktualisht nën presion për të rritur ndjeshëm prodhimin.
Një nga prodhuesit më të mëdhenj në botë të ventilatorëve, me qendër në Zvicër, “Hamilton Medical AG”, synon të rrisë prodhimin në rreth 21.000 ventilatorë këtë vit, nga 15.000 vitin e kaluar, duke e zhvendosur në linjën e prodhimit edhe stafin e marketingut.
Ndërkohë kompania me seli në Bolonja të Italisë, “Siare Engineering International Group srl”, ka aktivizuar 25 teknikë të ushtrisë që të ndihmojnë makineritë e montimit, pasi synon të prodhojë më shumë sesa 3-fishin e sasisë së ventilatorëve, që prodhon zakonisht në një muaj.
Ndërkohë, një ekip mjekësh në Itali, ka zhvilluar një mënyrë për të siguruar oksigjen për 2 persona nga një ventilator, pra duke e dyfishuar kapacitetin.
Veç “Hamilton Medical AG”, një nga prodhusit e tjerë kryesorë të ventilatorëve në botë është “Becton Dickinson”. Kjo kompani amerikane e themeluar në vitin 1897, ka të punësuar mbi 10.000 njerëz, dhe blen rreth 63 miliardë dollarë.
Ndërkohë është edhe kompania e mirënjohur holandeze “Philips”, e famshme më së shumti për sistemet audio dhe ndriçimin, por që vitet e fundit e ka kthyer më shumë vëmendjen ndaj teknologjisë mjekësore dhe kujdesit shëndetësor. Kompania me qendër në Amsterdam aktualisht vlen më shumë se 30 miliardë dollarë. Pak ditë më parë, ajo premtoi prodhimin e 2.000 ventilatorëve në javë, nga 1.000 që prodhon zakonisht.
Kompani të tjera të njohura janë “Fisher & Paykel”, që operon aktualisht në rreth 120 vende të ndryshme të botës, dhe gjermania “Draeger”, që ka të punësuar më shumë se 14.000 njerëz në të gjithë botën, apo amerikania “Medtronic”. Kjo e fundit, është kontraktuar ditët e fundit nga miliarderi amerikan, Elon Mask për të rritur prodhimin e ventilatorëve me më shumë se 40 për qind, në përgjigje ndaj pandemisë së koronavirusit.
Së fundmi por jo nga rëndësia, është “Health GE”, një degë e kompanisë më të madhe në SHBA “General Motors”. Në bashkëpunim me prodhuesin amerikan të automjeteve “Ford”, ajo do të rrisë ndjeshëm prodhimin e ventilatorëve, sidomos për të ndihmuar Shtetet e Bashkuara, që aktualisht janë shndërruar në vendin më të goditur nga pandemia e Covid-19.
Duke qenë se në situata të tilla preken të gjitha vendet, disa kompani po përpiqet që të prodhojnë variante ventilatorësh me një kosto më të lirë, të përballueshme nga vendet më të vafra. Një gjë është e sigurt:kjo pandemi, do të ndryshojë me siguri qasjen e qeverive ndaj sistemeve shëndetësore të vendeve të tyre, ku mund të ketë më pak shpenzime në fushën e mbrojtjes, dhe më shumë në atë të shëndetësisë. Pasi siç po e tregon vetë rasti, një virus i padukshëm, është shumë më i rezikshëm sesa armiku tradicional.
TIRANA TODAY
