Departamenti i Shtetit i Shteteve të Bashkuara, i ka dhënë një ‘shuplakë’ të fortë qeverisë shqiptare, duke vënë theksin tek koncesionet që po cënojnë konkurencën. Përmes këtij raporti të detajuar, kritikat janë të drejtëpërdrejta, kjo referuar klimës së investimeve të huaja në Shqipëri, me theks të veçantë në kontratat e partneritetit publik-privat të qeverisë aktuale, krahas shqetësimeve mbi nivelin e lartë të korrupsionit, presionit për të punësuar kompani të lidhura politikisht dhe mungesës së aksesit të kompanive në rrjetin e energjisë elektrike.
Po sipas raportit në fjalë, investitorët besojnë se qeveria efektivisht po i dekurajon investimet e huaja për të favorizuar kompani të lidhura politikisht. Në po të njëjtën linjë ka qëndruar edhe kreu demokrat, Lulzim Basha, i cili e ka cilësuar si një ‘minë me sahat’. Kreu i PD-së ka bërë përgjegjës për këtë situatë kryeministrin Rama, e ku shenjat janë për një ekonomi të shkatërruar.
Duke qëndruar në të njëjtën linjë, për Bashën, kryeministri Rama ka ndjekur këto taktika ndër vite:
- Vjedhja e taksave të qytetarëve, duke ja u dhënë klientëve në koncesione dhe kontrata abuzive
- Vjedhja e pasurive të vendit nga nafta dhe mineralet, tek tokat në bregdet, e deri tek tokat në mes të Tiranës
- Grabitja e investitorëve të huaj, për t’i përzënë apo mbajtur larg nga Shqipëria, që të mos u bëjnë konkurencë oligarkëve
Në këtë analizë të detajuar, Basha shigjeton Ramën, si personin përgjegjës për kërcënimin ndaj investitorëve të huaj. Sipas dhe raportit në fjalë, Rama u bën shantazh të bashkëpunojnë me klientët e tij. Në të kundërt, nuk kanë shans të investojnë.
Ndryshe nga raportet e mëparshme, raporti i këtij viti mbart kritika të forta edhe për praktikën e qeverisë për dhënien e kontratave të partneritetit publik-privat, të njohura si koncesione.
“Raportet për korrupsion në prokurimet publike janë të zakonshme. Përdorimi në rritje i kontratave të partneriteteve publike dhe private, ka ngushtuar mundësitë për konkurrencë, përfshirë nga investitorët e huaj, në infrastrukturë dhe sektorë të tjerë”, thuhet në raport.
https://tiranatoday.com/dash-ben-per-uje-te-ftohe-qeverine-rama-korrupsion-i-larte-ppp-te-jane-problem/
Një tjetër aks, segment i rëndësishëm që lidh disa zona bregdetare me rivierën e jugut do të jepet me koncesion, për tu ndërruar dhe mirëmbajtur. Firma “Gjikuria” ka marrë eskluzivitetin që të ndertojë dhe mirëmbajë segmetin Porti i Jahteve – Bypass Orikum – Dukat (Ura e Shën Elizës)”. Për ofertën e pakërkuar të kësaj firme, qeveria e ka shpërblyer nëpërmjet një bonusi me 6 % të pikëve, ndërsa sipas kontratës, ministria përgjegjëse do ti japë kesaj firme edhe një këst “modest” ne momentin që jane kryer 25% të punimeve që parashikon kontrata.
Ja çfarë parashikon kontrata: “Objekti kryesor i kësaj procedure është dhënia me konçesion /PPP “Për projektimin, ndërtimin dhe mirëmbajtjen e Segmentit Rrugor Porti i Jahteve – Bypass Orikum – Dukat (Ura e Shën Elizës)”, sipas parimit të “Projektit me Çelsa në dorë”. Kushtet thelbësore të kësaj procedure përfshijnë por pa u kufizuar kushtet e mëposhtme:
Objekti i kontrates se koncesionit/PPP:“Ndërtimi dhe Mirëmbajtja e Segmentit Rrugor Porti i Jahteve – Bypass Orikum – Dukat (Ura e Shën Elizës)”
Kohëzgjatja e kontratës së koncesionit/PPP: 13 vjet
Aktivitetet për t’u kryer nga koncesionari:“Ndërtimi dhe Mirëmbajtja e Segmentit Rrugor Porti i Jahteve – Bypass Orikum – Dukat (Ura e Shën Elizës)”sipas standardeve të miratuara nga Autoriteti Kontraktues.
Burimet e të ardhurave të Koncesionarit:një pagesë disponueshmërie vjetore e pagueshme nga Autoriteti Kontraktues për Koncesionarin. Pagesa e pare e këstit do te kryhet nga Autoriteti Kontraktues, kur Koncesionari te ketë kryer jo me pak se 25% te volumit te punimeve
Legjislacioni i zbatueshëm:Kontrata e Koncesionit do të rregullohet nga Legjislacioni në fuqi i Republikës së Shqipërisë.
Ka pasur një propozim të pakërkuar me analizat teknike ekonomike dhe financiare nga shoqëria “Gjikuria”, ku me anë të Vendimit Nr. 367, datë 20.06.2018 të Këshillit të Ministrave, i është dhënë bonusi prej 6 % të pikëve”.
Tenderi për rrugën Orikum Dukat, përmbyll përfundimisht programin 1 miliardë euro të koncesioneve në infrastrukturë.
Ndonëse në fillim ishin parashikuar të ndërtoheshin një sërë veprash publike, kufiri 1 miliardë euro i programit është arritur me vetëm 4 rrugët kombëtare, për dy nga të cilat është nënshkruar sakaq kontrata, ndërsa dy të tjera janë në proces tenderimi.
Përveç aksit Orikum-Dukat, tre veprat e tjera janë Rruga e Rrbrit, ajo Thumanë-Kashar si dhe segmenti Milot-Balldren. Të katër këto rrugë do të jenë pa pagesë kalimi. Ato do të ndërtohen nga privatët dhe qeveria do i shlyejë më këste.
Sipas përllogaritjeve, duke përfshirë mirëmbajtjen dhe interesat që do i paguhen privatëve për 13 vjet, kostoja totale e këtyre katër veprave e tejkalon kufirin 1 miliardë euro.
