Media në Shqipëri ka hezituar të ekspozojë korrupsionin në vend, dhe vëzhguesit fajësojnë paditë ndaj medieve për këtë hezitim. Në qershor të vitit 2017, Gjin Gjoni, gjykatës në Gjykatën e Apelit Tiranë dhe bashkëshortja e tij Elona Caushi, biznesmene, akuzuan BIRN Albania së bashku me gazetarët e saj Besar Likmeta dhe Aleksandra Bogdani, dhe gazetën Shqiptarja, me gazetarët Adriatik Doçi dhe Elton Qyno.
BIRN Albania, media e specializuar në raportimin hetimor, botimin dhe monitorimin mediatik, së bashku me Likmetën dhe Bogdanin, u akuzuan për dëmtim të reputacionit dhe krijim të gjendjes së ankthit, për të cilin Gjoni dhe Caushi kërkojnë kompensim rreth 7 milionë lekë (54,000 euro).
Gazetarët e BIRN Albania kishin shkruar për mbylljen dhe rihapjen e hetimeve të Inspektoratit të Lartë për Deklarimin dhe Kontrollin e Pasurive dhe Konfliktet e Interesit me gjyqtarin Gjoni për fshehjen e pasurisë, falsifikimin e dokumenteve zyrtare dhe pastrimin e parave.
Në një tjetër artikull, BIRN Albania e renditi Gjonin si një ndër dhjetë gjyqtarët më të pasur në vend. Gjoni dhe Caushi, duke u bazuar në të njëjtën referencë, kanë ngritur një padi të veçantë për gazetën Shqiptarja, Doçi dhe Qyno, ku kërkojnë 4 milionë lekë (€ 30,000) kompensim.
Kristina Voko, drejtoresha ekzekutive e BIRN Albania, e konsideron si padinë më dashakeqe. Ajo vuri në dukje standardet e larta ku bazohet gazetaria për punën që prodhon.
“Ne jemi të bindur se do ta fitojmë çështjen, sepse raportimi ynë ka qenë në funksion të interesit publik dhe bazohet në fakte”, tha ajo për Indeksin.
Doçi shkroi në Facebook se padia ishte nder për të, dhe se ai nuk do të hiqte asgjë në artikullin e tij rreth Gjonit sepse e konsideron të saktë.
Media brenda dhe jashtë vendit janë solidarizuar me BIRN Albania dhe gazetën Shqiptarja. Shumë njerëz mendojnë se këto raste do ta dekurajojnë më shumë gazetarinë investigative, e cila aktualisht është e pakët.
Flutura Kusari, avokate mediash, tha në një artikull të botuar në faqen e internetit Sbunker se paditë e Gjonit ishin nën kategorinë e Padive Strategjike Kundër Pjesëmarrjes Publike (PSKPP), të cilën ajo beson se përdoren për të trembur gazetarët shqiptarë.
“Paditë e PSKPP nuk janë të bazuara në fakte dhe do të jenë të pasuksesshme në gjykatë. Me anë të tyre paditësi nuk synon të fitojë rastin, por synon të frikësojë dhe shkurajojë gazetarët nga raportimet e mëtejshme me interes publik, duke kaluar nëpër procese gjyqësore të gjata dhe të kushtueshme “, shkruan ajo.
Unioni i Gazetarëve Shqiptarë kërkoi që Gjoni të qëndrojë larg çështjes pasi pozicioni i tij në sistemin gjyqësor mund të ndikojë në vendim.
Blendi Salaj, nënkryetari i Këshillit të Mediave Shqiptare, e konsideron rastin si një kundërvënie ndaj gazetarisë investigative që gjithashtu synon të heshtë mediat.
“Është fakt që gazetaria e vërtetë dhe shpërndarja e informacionit bie në kundërshtim me interesin e subjekteve, veprimtaritë e të cilëve pasqyrohen në shtyp,” tha ai për Indeksin.
Salaj vuri në dukje edhe kompensimet e mëdha të kërkuara nga paditësi.
“Shuma e parave që kërkojnë ka për qëllim të trembë, shqetësojë dhe frikësojë gazetarët dhe mediat, të cilët ekspozojnë fakte që ata nuk i duan”, tha ai.
Kristina Voko gjithashtu mendon se paditë po përdoren si një formë kërcënimi.
“Gjatë vitit të kaluar ka pasur një numër më të madh padish kundër gazetarëve shqiptarë ose mediave nga gjyqtarët apo kompanitë private të përfshira në marrëveshje të ndryshme koncesionare,” tha ajo për Indeksin.
“Kjo përbën shqetësim në lidhje me lirinë e medias në vend,” tha ajo.
Hetimi i kompanive private gjithashtu paraqet vështirësi për gazetarët në vend. Kjo është tashmë një praktikë e rrallë në mediat kryesore si pasojë e kontratave të reklamave dhe lidhjeve të forta që këto kompani kanë me politikanët.
Shqipëria ka filluar zbatimin e një reforme të rëndësishme gjyqësore pothuajse dy vite pas miratimit të ligjeve që synojnë pastrimin e korrupsionit në politikë.
Reforma u nxit fuqishëm nga Komisioni Evropian dhe Shtetet e Bashkuara, dhe konsiderohet vendimtare për përparimin e Shqipërisë drejt Bashkimit Evropian. Procesi i verifikimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve në vend po mbikëqyret nga një organ ndërkombëtar dhe është duke u zhvilluar si hapi i parë për reformimin e sistemit të drejtësisë./Tirana Today
