Ritualet e varrimit, janë praktikuar shumë kohë para agimit të qytetërimit. Për shembull, njerëzit e Neandertalit i varrosnin të vdekurit e vet që rreth 130.000 vjet më parë. Sa për njerëzit me pamjen e sotme, ne kemi varrosur njëri-tjetrin për rreth 100.000 vitet e fundit.
Megjithatë, veshja e rrobave të veçanta gjatë ceremonisë funebre dhe periudha e zisë që pason, duket të jetë një traditë e kohëve të fundit (edhe pse sërish e lashtë). Një nga referencat më të vjetra shfaqet në Bibël, me Jakobin që kishte veshur një sarafan, një pëlhurë e parehatshme dhe e thjeshtë në pamje, e bërë me qimet e trasha të dhisë: “Djalin tim . . . e hëngri një kafshë e egër . . . Atëherë Jakobi i shqeu rrobat e tij, veshi një sarafan, dhe mbajti zi shumë ditë për birin e tij”.
Ndërkohë të dhënat e para të rregjistruara për mbajtjen e veshjeve të zeza në funksion të zisë, fillojnë me romakët e lashtë, qytetërimi e të cilëve daton në vitin 753 P.E.S. Ata mbanin veshur një togë të errët leshi, të quajtur një toga pulla (në krahasim me togën më të njohur në ngjyrë të bardhë, toga virillis) në kohën e zisë, ose ndonjëherë në protestë, si për shembull kur protestohej ndaj një vendimi të senatit romak.
Më shumë lloje të njohura të veshjeve së zisë në Perëndim, filluan të shfaqen në Evropë gjatë Mesjetës. Në një shoqëri me një hierarki të rreptë, veshja pasqyronte shtresëzimin social, dhe gjatë funeralit dhe periudhës së zisë, vetëm ata të shtresave më të larta mund të përballonin veshjen me tyl të shtrenjtë të zi apo të bardhë.
Gjatë kësaj periudhe pati vejusha që filluan të mbanin vello me “barërat e këqija të vejërisë”. Revolucionet sociale të shekullit XVIII-të, në të cilën klasa tregtare e Evropës dhe Amerikës vazhdoi të aspirojë për një standart më të lartë brenda komuniteteve të tyre, u shoqëruan me një shtim të numrit të atyre që investonin kohë dhe shumë para për veshjet e zisë.
Për disa, kjo kërkonte blerjen e një gardërobe krejt të re, vetëm me veshje të zeza. Më të pasurit do të shkonin më tej duke mbajtur buzhiteritë e zisë, kryesisht fjogo, varëse dhe unaza. Kështu, nga mesi i shekullit XIX, kur vdiq Princi Albert (1861), dhe Mbretëresha e Britanisë Viktoria filloi të mbante veshjet e saj të zeza, pjesa tjetër e shoqërisë ishte e etur ta kopjonte.
Pikërisht gjatë epokës viktoriane, kohëzgjatja e mbajtes së rrobave të zisë u bë pak a shumë e përcaktuar në Perëndim. Ndërsa e ndjekur në mënyrë jo universale, veçanërisht nganjëherë e shpërfillur nga rrethanat, një vejushë pritej të mbënte “zi të plotë” për plot një vit pas vdekjes së bashkëshortit, dhe kjo përfshinte veshjen vetëm të rrobave të errëta, si dhe mbajtjen e një velloje mbi fytyrë kur dilte nga shtëpia, për të shmangur ngjarjet e pahijshme.
Vitin e ardhshëm, ajo do të mbante “gjysmën e zisë”, gjatë së cilës mund të vishte ngjyrat të çelura si jargavani dhe vjollca, si edhe disa bizhuteri normale. Prindërit dhe fëmijët e të ndjerit pritej të visheshin me rroba të thjeshta dhe të errëta për dy vjet rresht. Diçka më pak pritej burrat e mbetur të ve, që mbanin veshur një kostum dhe doreza të zeza vetëm për një një vit. Vëllai dhe motra e të ndjerit apo të ndjerës, duhet të mbanin veshjen e rëndë të zisë për gjashtë muaj, pas së cilës ata duhet të visheshin vetëm në të gri, të bardhë apo të zezë.
Natyrisht me kalimin e kohës këto rregulla u zbutën në mënyrë të konsiderueshme, me përjashtim të Luftës së Parë Botërore, kur numri i njerëzve që mbanin zi për shkak të vdekjes së një njeriu të tyre të dashur, përfshiu një përqindje të konsiderueshme të popullsisë, kryesisht në Evropë. Por deri fundin e viteve 1960, disa mbetje të traditave të vjetra praktikoheshin ende në Perëndim.
Për shembull, shmangia e mbrëmjeve të vallëzimit, festave publike dhe tërheqjes së vëmendjes së partnerëve të mundshëm për të paktën një vit ishte një normë, dhe edhe pse disa aktivitete, si ato sportive u lejuan, të afërmit e të vdekurit priteshin të mbanin veshje me ngjyra të zymta.
Sot, ndërsa rregullat të tilla janë zvogëluar në mënyrë drastike në lidhje me atë që është e përshtatshme për zinë (thuajse çdo gjë), kur merret pjesë në një funeral, një veshje e caktuar, zakonisht e zezë ose së paku e errët është ende e pritshme në Perëndim, përveç rasteve kur ata që organizojnë funeralin u kërkojnë pjesëmarrësve të vishen në një mënyrë të veçantë, si për shembull me ngjyrën e preferuar që kishte i ndjeri kur ishte gjallë, apo nëse vetë i vdekuri e kishte lënë amanet për së gjalli, që funeral i tij të kishte një natyrë festive.
