Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara, António Guterres, ka paralajmëruar se një keqkuptim mund të shkaktojë shkatërrim bërthamor, pasi Shtetet e Bashkuara, Britania dhe Franca i kërkuan Rusisë të ndalojë “retorikën dhe sjelljen e saj të rrezikshme bërthamore”.
Në hapjen e një konference kyçe të Traktatit të Mospërhapjes bërthamore (NPT) në Nju Jork, Guterres paralajmëroi se bota përballet me “një rrezik bërthamor, që nuk është parë që nga kulmi i Luftës së Ftohtë”.
Duke përmendur luftën e Rusisë me Ukrainën dhe tensionet në gadishullin Korean dhe në Lindjen e Mesme, Guterres tha se kishte frikë se krizat “me nuanca bërthamore” mund të përshkallëzoheshin.
“Sot, njerëzimi është vetëm një keqkuptim, një llogaritje e gabuar larg asgjësimit bërthamor,” tha Guterres në konferencën e 10-të të rishikimit të NPT, një traktat ndërkombëtar që hyri në fuqi në 1970 për të parandaluar përhapjen e armëve bërthamore.
“Ne kemi qenë jashtëzakonisht me fat deri më tani. Por fati nuk është një strategji. As nuk është një mburojë nga tensionet gjeopolitike që vlojnë në konflikt bërthamor”, shtoi ai, duke u bërë thirrje kombeve që të “vënë njerëzimin në një rrugë të re, drejt një bote pa armë bërthamore”.
Takimi, i mbajtur në selinë e OKB-së në Nju Jork, është shtyrë disa herë që nga viti 2020 për shkak të pandemisë Covid-19. Guterres tha se konferenca ishte “një shans për të forcuar” traktatin, dhe “ta bënte atë të përshtatshëm për botën shqetësuese rreth nesh”.
“Eleminimi i armëve bërthamore është e vetmja garanci që ato nuk do të përdoren kurrë”, tha sekretari i përgjithshëm, duke shtuar se ai do të vizitonte Hiroshimën për përvjetorin e bombardimeve atomike amerikane të qytetit japonez më 6 gusht 1945. Në janar, pesë anëtarët e përhershëm të Këshillit të Sigurimit të OKB-së – SHBA, Kina, Rusia, Britania dhe Franca – ishin zotuar të parandalojnë përhapjen e mëtejshme të armëve bërthamore.
Të hënën, SHBA-ja, Britania dhe Franca riafirmuan angazhimin e tyre në një deklaratë të përbashkët, duke thënë se “një luftë bërthamore nuk mund të fitohet, dhe nuk duhet të luftohet kurrë”.
Të tre sulmuan gjithashtu Rusinë, e cila njoftoi se kishte vendosur forcat e saj bërthamore në gatishmëri menjëherë pas pushtimit të Ukrainës më 24 shkurt, dhe i kërkuan Moskës të respektonte angazhimet e saj ndërkombëtare sipas NPT.
“Pas luftës së paprovokuar dhe të paligjshme të agresionit të Rusisë kundër Ukrainës, ne i bëjmë thirrje Rusisë që të ndërpresë retorikën dhe sjelljen e saj të papërgjegjshme dhe të rrezikshme bërthamore”, thanë ata.
Marrë me shkurtime nga The Guardian. Përshtatur nga Tirana Today
