Nga Petrit Selimi, “National Interest”/Ballkani u shfaq për herë të parë në radarin e politikës së jashtme të presidentit amerikan Donald Tramp në fund të muajit të kaluar, dhe kjo është një gjë e mirë për Europën Juglindore.
John Bolton, drejtuesi kryesor i Këshillit të Sigurisë Kombëtare, tha gjatë një vizite në Ukrainë më 24 gusht, se “Shtetet e Bashkuara, nuk do të kundërshtonin një shkëmbim territorial mes Kosovës dhe Serbisë, për të zgjidhur mosmarrëveshjen e tyre të vjetër”.
Pastaj erdhi lajmi se Trump e kishte diskutuar çështjen e Kosovës, gjatë një telefonate me kancelaren gjermane Angela Merkel. Për herë të parë ndër vite, ekziston ndjesia se një nga mosmarrëveshjet e fundit të mbetura në Ballkanin Perëndimor, mund të zgjidhet.
Para se gjithash, është e rëndësishme të theksohet, se lajmet nga rajoni nuk janë të gjitha të këqija. Gjërat kanë ndryshuar që nga vitet 1990, kur forcat amerikane ndërhynë në Bosnje dhe Kosovë, për të parandaluar gjenocidin që po kryenin forcat nën komandën e diktatorit serb Sllobodan Millosheviç.
Të gjitha vendet e Ballkanit Perëndimor, janë tani në paqe, dhe janë thellësisht të angazhuara në procesin e pranimit në Bashkimin Evropian. Disa, si Mali i Zi dhe Shqipëria, tashmë i janë bashkuar NATO-s. Kosova në veçanti, ka shënuar një përparim të madh.
Pas shpalljes së pavarësisë në vitin 2008, dhe pasi u njohur menjëherë si një republikë sovrane nga qeveria amerikane nën presidentin Xhorxh W.Bush, ajo ka shkuar shumë larg në përpjekjet e saj për ndërtimin e shtetit.
Të gjithë treguesit e besueshëm të qeverisjes së mirë dhe lirive ekonomike – nga Banka Botërore, tek Fondacioni Heritage dhe Freedom House – dëshmojnë për një progres të qëndrueshëm, por jo gjithmonë të njëjtë, që Kosova ka pasur, për tu bërë një shoqëri funksionale dhe demokratike.
Sot shumica e anëtarëve të Kombeve të Bashkuara, e njohin Kosovën si një vend të pavarur. Megjithatë, ka ende shumë vende që nuk e pranojnë shtetësinë tonë. Më e rëndësishmja nga këto është Rusia.
Për 10 vjet, Moska e ka bllokuar anëtarësimin e Kosovës në OKB. Kjo ka dëmtuar përpjekjet e Kosovës, për të përfunduar procesin e saj të transformimit, dhe për t’u bërë një anëtare e plotfuqishme e bashkësisë ndërkombëtare.
Opozita e Rusisë ndaj pavarësisë sonë, është e bazuar në refuzimin e vazhdueshëm të Serbisë, për të pranuar se Kosova është tanimë një shtet sovran. Sidoqoftë, tani duket se në Beograd po e kuptojnë, që gjërat duhet të ndryshojnë. Serbia dhe Kosova, duhet të normalizojnë marrëdhëniet e tyre.
Të dy vendet, aspirojnë të anëtarësohen në Bashkimin Evropian. Është e qartë se votuesit në vendet anëtare të BE, nuk do të pranojnë më importimin në union të mosmarrëveshjeve territoriale. Udhëheqësit evropianë, e kanë bërë të qartë se Serbia dhe Kosova, duhet të ndërtojnë marrëdhëniet mes tyre, përpara se të shpresojnë t’i bashkohen aleancës.
Për këtë qëllim, presidentët e Kosovës dhe Serbisë, kanë filluar një dialog politik të lehtësuar nga shefja e politikës së jashtme të BE-së, Federika Mogerini. Kohët e fundit, ata kanë sinjalizuar se është duke u hartuar një marrëveshje e mundshme, e cila do të përfshinte një korrigjim të kufijve të dakorduar reciprokisht.
Marrëveshja e mundshme, do t’i siguronte Serbisë një justifikim për ta njohur më në fund Kosovën. Ajo gjithashtu do të zhbllokonte pranimin e Kosovës në Kombet e Bashkuara, si dhe në agjencitë e tjera të OKB-së. Kjo do të siguronte një mbështetje të rëndësishme për projektet e zhvillimit.
Dikush mund të imagjinojë se prirja fillestare e Tramp, do të ishte të qëndronte larg Ballkanit. Megjithatë, Kosova ka potencial të jetë një sukses i madh i politikës së jashtme, ndërsa kërkon një investim minimal të kapitalit politik.
Së pari, për shkak se ajo është shumë pro-amerikane. Shtetet e Bashkuara, shihen me sy mirë nga 92 përqind e qytetarëve tanë, një përqindje më e madhe se e çdo vendi tjetër në botë.
Kryeqyteti i Kosovës, Prishtina, është i vetmi qytet në botë ku një Bulevard që mban emrin Bill Klinton kryqëzohet me rrugën Xhorxh W.Bush dhe rrugën që mban emrin e senatorit amerikan, Bob Doull. Mbështetja amerikane për çdo marrëveshje, do të ishte një siguri e madhe për një aleat të vendosur amerikan.
Së dyti, çështja nuk është më për ndërtimin e shtetit. Bëhet fjalë për sigurimin përfundimtar të paqes, dhe aftësinë e Shteteve të Bashkuara për të reduktuar në realitet praninë e saj ushtarake në republikën e vogël ballkanike.
Së treti, Kosova gëzon një mbështetje të madhe dypartiake në Kongresin e SHBA-së. Kur një agjenci federale e SHBA-së, Korporata e Sfidës së Mijëvjeçarit, nënshkroi një marrëveshje për disa grante vitin e kaluar me qeverinë e Kosovës, për të mbështetur sektorin e energjisë dhe qeverisjen e mirë, në këtë ceremoni ishin të pranishëm edhe udhëheqësit republikanë dhe ata demokratë të Komitetit të Marrëdhënieve me Jashtë në Kongres.
Krahasuar me Sirinë, Korenë e Veriut, Ukrainën, Lindjen e Mesme, Afganistanin dhe vendet e tjera të nxehta në botë, mbyllja e marrëveshjes për Kosovën, do të ishte një punë shumë më e lehtë. Caktimi i kufirit midis dy fqinjëve të Ballkanit, do të jetë thelbësor për sigurimin e paqes dhe stabilitetit ndërkombëtar në këtë cep të botës.
Në të kundërt, lënia e kësaj çështje në harresë, duke dështuar në zgjidhjen e kësaj mosmarrëveshje territoriale, mund t’i hapë derën tensioneve të përsëritura etnike, dhe për të detyruar një angazhim më të madh politik dhe ushtarak amerikan, në rrethana shumë më pak paqësore.
Shënim:Petrit Selimi, është ish-ministër i Jashtëm i Kosovës
