Bronkiti është sëmundja e rrugëve të frymëmarrjes që shkakton pezmatim të membranës së mukozës së rrugëve bronkiale në mushkëri.
Membrana e irrituar gungëzohet duke ngushtuar kështu rrugët e vogla të frymëmarrjes në mushkëri dhe duke sjellë periudhë kollitjesh që mund të shoqërohen nga gëlbazë dhe vështirësi në frymëmarrje.
Mjeku pneumolog Xhemil Alizoti ka shpjeguar për gazetën “Shëndet +” faktorët riskantë të kësaj sëmundjeje dhe trajtimin e tij.
Çfarë është bronkiti?
Bronkiti është një sëmundje e rrugëve të sipërme të frymëmarrjes, që shkakton inflamim (pezmatim) të membranës së mukozës së rrugëve bronkiale në mushkëri. Në praktikën mjekësore, dallohen dy tipa kryesore të bronkitit, akut dhe kronik, kjo në varësi të tipit të inflamacionit. Gjithashtu dallohen bronkitet të klasifikuar sipas shkaktarit etiologjik, gravitetit të manifestimit të sëmundjes, në primar (si sëmundje indipendente) apo sekondar (kur është si manifestim dytësor apo ndërlikim i një sëmundje tjetër), sipas ndryshimeve patologjike strukturore në pemën bronkiale.
Çfarë e shkakton bronkitin?
Ndër faktorët madhorë që akuzohen për shfaqjen e sëmundjes, mund të përmendim: duhanin, pluhurat, sëmundjet e ndryshme si virozat, sëmundjet e rrugëve të sipërme respiratore (sinozitet, faringitet, laringitet, angina etj), që japin komplikacione edhe tek bronkiti.
Cilat janë shenjat e sëmundjes dhe ku haset më shpesh?
Bronkiti haset më shpesh në moshat mbi 35 vjeç dhe prek më shumë femrat. Ndër shenjat e sëmundjes mund të përmendim kollën (kollën me sekrecione ose të thatë), temperaturën, sekrecionet etj. Është më tepër një sëmundje sezonale, haset kryesisht në periudhën e ndryshimit të temperaturave (në fillim të dimrit dhe në dalje të tij), ndërsa kur bëhet kronik, është i vazhdueshëm, pra nuk kemi më të bëjmë me një sëmundje sezonale.
Komplikacionet më të rënda?
Komplikacinet më të rënda vijnë si pasojë e kollës së thatë dhe të fortë, që në disa raste mund të krijojë dhe pleumotoraks (grumbullimin e ajrit në zgavrën pleurale), duke shkaktuar dhimbje të forta dhe vështirësi në frymëmarrje tek pacienti, aq sa është i detyruar t’i nënshtrohet operacionit ose drenimit.
Si bëhet diagnostikimi dhe trajtimi i sëmundjes?
Për diagnostikimin e sëmundjes përdoret radiografia. Skaneri ose skopia janë gjithashtu ekzaminime të tjera, por më të avancuara. Bëhen analizat e gjakut, kimike dhe biokimike. Trajtimi është konservativ dhe terapeutik. Kryesisht përdoret antibiotikoterapia, mukolitikoterapia, vitaminoterapia, edhe me drenim. Në parim mjekimi vazhdon 7-10 ditë. Pas kësaj i sëmuri rikontrollohet me grafi për të parë ecurinë e sëmundjes.
Përveç terapisë me mjekim, një rëndësi të veçantë ka edhe dieta, e cila duhet të jetë e lëngshme, e ngrohtë dhe me vitamina të bollshme.
