Presidenti i Maqedonisë, Gjorgje Ivanov deklaroi se “marrëveshja me Greqinë është e dëmshme” dhe se ai nuk do ta firmosë atë.
“Qeveria nuk gjeti mundësinë dhe kurajon që të arrijmë konsensusin e përbashkët. Procesi nuk ishte transparent dhe këtë e dëshmoi edhe rezultati përfundimtar. Është shkelur gjithçka që është e shenjtë për Maqedoninë”, u shpreh Ivanov në një konferencë për shtyp.
Kryeministri maqedonas Zoran Zaev dhe ministri i Jashtëm, Nikola Dimitrov dorëzuan në Presidencë marrëveshjen me Greqinë për zgjidhjen e çështjes së emrit. Por takimi i tyre me kreun e shtetit nuk zgjati më shumë se 2 minuta sepse Gjorgje Ivanov u çua e doli nga zyra pa pranuar të informohet rreth përmbajtjes së ujdisë.
Më herët, lideri i partisë më të madhe opozitare në vend, VMRO-DPMNE, Hristjan Mickoski reagoi ashpër pas vulosjes së paktit, duke deklaruar se kjo ishte një ditë e vështirë për Republikën e Maqedonisë dhe për qytetarët e saj. Mickoski e quajti këtë zhvillim një “marrëveshje kapitullimi”.
“Pa marrë parasysh se si Zaev demonstron eufori, mund të shohësh nga larg se kjo është një humbje. Negociatat u mbajtën të fshehta. Opozita dhe VMRO-ja nuk u përfshinë në bisedime, tani është e qartë se pse. Në thelb, e ashtuquajtura kontratë është pranimi i të gjitha pozicioneve greke”, u shpreh ai.
Marrëveshja është përshëndetur ndërkohë nga Shtetet e Bashkuara si dhe shefja e Politikës së Jashtme të Bashkimit Europian, Federica Mogherini e Komisioneri i Zgjerimit, Johannes Hahn. Përmes një deklarate të përbashkët, dy zyrtarët e lartë evropianë thanë se një hap i tillë është jo vetëm i merituar si mirënjohje për rezultatet e rëndësishme reformatore të Maqedonisë, por do të ndihmojë edhe në zbatimin e plotë të ujdisë në interes të të dy shteteve, rajonit dhe BE-së në përgjithësi.
Greqia ka luftuar që të ndryshohet emri i Maqedonisë që kur vendi shpalli pavarësinë në vitin 1991. Ngërçi 27-vjeçar mes dy vendeve fqinjë u mbyll një ditë më parë falë emrit të ri Republika e Maqedonisë Veriore.
Ivanov dhe VMRO-ja kontestojnë marrëveshjen për emrin
Kryeministri i Maqedonisë Zoran Zaev i ka dorëzuar presidentit të shtetit, Gjorge Ivanov marrëveshjen me Greqinë për çështjen e emrit, por takimi me kreun e shtetit, sipas komunikatës së Presidencës ka zgjatur vetëm dy minuta, ndërsa sipas Qeverisë, takimi është braktisur nga Ivanov duke i pamundësuar kryeministrit dhe shefit të diplomacisë të sqarojnë, siç thuhet, “përfitimet për shtetit nga marrëveshja e arritur”.
Presidenti i Maqedonisë, Gjorgje Ivanov gjatë një adresimi në Kuvend. Foto nga arkivi
“Kryeministri Zaev dhe ministri i Punëve të Jashtme, Nikolla Dimitrov kishin një përpjekje konstruktive për prezantimin dhe shqyrtimin e përmbajtjes së marrëveshjes, por presidenti Ivanov ka ndërprerë debatin dhe ka braktisur mbledhjen duke refuzuar të bisedohet për përfitimet e kësaj marrëveshjeje historike për të ardhmen e Maqedonisë”, thuhet të komunikatën e Qeverisë.
Pamje nga takimi në mes të kryeministrit Zoran Zaev dhe presidentit, Gjorgje Ivanov
Ndërkohë, me presidentin është takuar edhe lideri i opozitës, Hristijan Mickovski pasi paraprakisht bëri thirrje për një takim mes tij, kreut të shtetit dhe kryeministrit.
Në një paraqitje para mediave, kryetari i VMRO-DPMNE-së, Hristijan Mickovski tha se kërkon dokumentin në formën e shkruar, ndërsa duke iu referuar përmbajtjes së asaj të cilën e publikoi të martën kryeministri Zoran Zaev, tha se për opozitën një marrëveshje e tillë është e papranueshme, duke e quajtur “marrëveshje të kapitullimit”.
“Le të gjykojë opinioni maqedonas se me çfarë njeriu kemi punë. Zaev premtonte diçka tjetër, kurse Maqedonisë i sjell marrëveshje kapitullimi. Asnjë fjalë e tij nuk vlen asgjë. Për disa muaj ndryshoi sjelljen e tij duke dëmtuar Republikën e Maqedonisë. Kësaj radhe, çmimin e një kapitullimi të tillë do ta paguajnë qytetarët e vendit. Kjo paraqet disfatë absolute të diplomacisë maqedonase që nuk mund të interpretohet si fitore. Më këtë marrëveshje janë tradhtuar pritjet e qytetarëve të Maqedonisë”, tha Mickovski, i cili më pas është thirrur në një takim edhe nga kryeministri Zoran Zaev për ta njoftuar me detajet e marrëveshjes.
Nga Qeveria mbeten në qëndrimin se marrëveshja garanton të ardhmen e vendit, sikur edhe gjuhën maqedonase, identitetin, sigurimin dhe me këtë perspektivë më të mirë për qytetarët dhe shtetin në përgjithësi.
“Maqedonia para vetes ka një qëllim shumë strategjik, anëtarësimin në NATO dhe BE. Pikërisht anëtarësimi në këto organizata është një nga obligimet e Qeverisë së Maqedonisë pasi jemi të vetëdijshëm se qytetarët këtë e presin, pasi e dinë se anëtarësimi në NATO sjell sigurimin e shumë pritur jo vetëm fizik, por edhe juridik, ekonomik, si dhe prosperitet për qytetarët dhe shtetit”, deklaroi zëvendëskryeministrja Radmilla Sheqerinska.
Partitë shqiptare, nga ana tjetër, i kanë dhënë mbështetje marrëveshjes duke e vlerësuar si hap pozitiv drejt zhbllokimit shumëvjeçar të kontestit të emrit dhe hapjen e rrugës së integrimit euroatlantik të vendit. Partitë shqiptare nuk kontestojnë emrin e ri, për dallim nga i mëparshmi, kur vërejtjet e tyre kryesisht kishin të bënin me gabimet gjatë përkthimit.
Ndryshe, pas Bashkimit Evropian dhe NATO-s, marrëveshja Maqedoni-Greqi është mirëpritur edhe nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës.
“SHBA-ja përgëzojn kryeministrat e Maqedonisë dhe të Greqisë, Zoran Zaev dhe Alexis Tsipras për marrëveshjen historike për zgjidhjen e kontestit për emrin. Zgjidhja do të jetë e dobishme për të dyja vendet dhe do t’i përforcojë sigurinë rajonale dhe progresin. Kryeministrat Zaev dhe Tsipras treguan vizion, guxim dhe angazhim në gjetjen e zgjidhjes së pranueshme të përbashkët”, thuhet në reagimin e Departamentit amerikan të Shtetit.
