Qeveria, në bashkëpunimin e Akademinë e Shkencave, ka hartuar një projektligj “Për Kodin e Sjelljes për Integritet në Kërkimin Shkencor”, i cili parashikon luftimin dhe parandalimin e plagjiaturave në punimet shkencore.
Por projektligji, i cili është hartuar nga Akademia e Shkencave dhe firmosur nga Ministria e Arsimit, në vetvete është plagjiaturë pasi në pjesën më dërrmuese të neneve është kopjuar nga “Kodi Europian i Sjelljes për Integritet në Kërkimin Shkencor”.
Projektligji është hartuar nga një grup akademikësh si Gjinushi, Aurela Anastasi, Luan Omari, Shaban Sinani dhe Kosta Barjaba dhe është kopjuar një kod sjellje në kërkimin shkencor i një shoqate akademish europiane.
Duket qesharake sesi elita e shkencës shqiptare arrin të kopjojë edhe ligjin kundër kopjimit. Projektligji në fjalë u prezantua nga kreu i ekzekutivit, Edi Rama, i cili në konferencën për media të datës 26 dhjetor ku prezantoi personalisht edhe VKM-të që sipas tij përmbushën kërkesat e studentëve, ndër të tjera tha:
“Kemi dërguar për konsultim publik projektligjin për Kodin e Sjelljes për integritetin në kërkimin shkencor”.
Gazeta “Panorama” zbardhi projektligjin e qeverisë së hartuar nga Akademia dhe e krahasoi atë me variantin bazë, me “Kodi Europian i Sjelljes për Integritet në Kërkimin Shkencor”, ku rezulton se 53% i projektligjit shqiptar është i kopjuar nga ai europian.
Përkatësisht nga neni 8 deri te neni 21, projektligji përmban plagjiatura pasi më shumë se 50 për qind e fjalive ose fjalëve të përdorura janë identike në renditje dhe përdorim. Por si erdhi hartimi i këtij projektligji nga ana e Akademisë së Shkencave?
Në mbledhjen e datës 22 dhjetor të vitit 2017 të Akademisë së Shkencave, anëtarët e saj i kanë propozuar Ministrisë së Arsimit hartimin e një projektligji, që si synim kryesor kishte mbrojtjen e kërkimit shkencor nga plagjiaturat. Krahas kësaj, në portalin e Akademisë së Shkencave, që në datën 6 qershor 2017 është botuar në versionin anglisht dhe shqip “Kodi Europian i Sjelljes së Integritetit në kërkimin shkencor”, nga i cili ka dalë edhe projektligji që është sigluar nga Ministria e Arsimit me propozim të Akademisë së Shkencave.
Por plagjiatura rëndohet sepse tekstit origjinal i janë hequr pjesë të konsiderueshme. Kodi Europian është nën administrimin e të drejtave të autorit që i zotëron ALLEA, organizata jofitimprurëse e të gjitha akademive të shkencave europiane, e cila në botimin e saj shprehet kategorikisht se rezervon të gjitha të drejtat mbi këtë dokument dhe kërkon që nëse merren pjesë të tij, në çdo rast duhen cituar se nga ku janë marrë. Kësisoj, nuk dihet se sa i efektshëm do të jetë ky ligj, i cili në hartimin e tij ka marrë 50% të materialit nga një ligj tjetër./Panorama/
