NATO planifikon të ndërtojë bazën e parë ajrore për Ballkanin Perëndimor në Shqipëri dhe fillimisht do të investojë 50 milion euro në modernizimin e bazës Kuçovë, thotë kryeministri Edi Rama.
Ai theksoi se bisedimet e drejtpërdrejta me SHBA-në, “partnerin strategjik” të Shqipërisë janë në proces, në mënyrë që të modernizohen më tej kapacitetet e aviacionit shqiptar dhe se vendimi për të ndërtuar bazën, do merret së shpejti, përpara Kongresit të SHBA.
Sergej Ermakov i Institutit Rus për Kërkime Strategjike thotë se kjo deklaratë duhet të merret me rezerva të mëdha, por se skenari i krijimit të një baze në Shqipëri mund të jetë mjaft realist. “Para së gjithash, unë nuk e shoh të papritur faktin se Shqipëria është e gatshme të marrë trupat me teknologjinë e NATO-s”, thotë Ermakov për Sputnik.
“Në samitin e fundit, vendet e NATO-s ranë dakord të rrisin potencialin ushtarak të NATO-s dhe të luftojnë gatishmërinë, pastaj ranë dakord për forcimin e komponentit ushtarak në kufijtë jugorë të NATO-s. Në këtë drejtim, Ballkani luan një rol shumë të rëndësishëm, pasi ai i jep NATO-s qasje në të gjitha sfidat e saj kryesore – nga Rusia në Afrikën e Veriut, apo të gjithë rajonin e Mesdheut dhe Detit të Zi, “-thotë ai.
Duke analizuar samitin e fundit të NATO-s në Bruksel, Dusan Prorokoviç, nga Qendra për Alternativat Strategjike, tha për Sputnik se shanset që Ballkani të marrë bazë të re ushtarake është shumë i vogël, pavarësisht presionit të Donald Trump, NATO nuk ka paratë për baza të reja.
“Është ndoshta një përpjekje nga Edi Rama, që të pëlqehet nga amerikanët dhe t’u ofruar atyre diçka. Kjo duhet të shihet në kontekstin e trazirave të brendshme në Shqipëri, pas pozicioni i Ramës nuk është gati aq i lirshëm si dy vjet më parë. Pra, nuk ka arsye që një bazë e mëdha ushtarake në ngrihet në Shqipëri apo në vende të tjera të Ballkanit, amerikanëve u mjafton të kenë me vete rajonin, kaq u mjafton”, thotë ai.
“Përveç bazës ushtarake në Kosovë, janë ndërtuar katër bazave ushtarake në Bullgari, të cilat ende nuk funksionojnë me kapacitet të plotë. Ekziston baza Deveselo në Rumani, ku raketat balistike duhet të vendosen. Për disa dekada, NATO ka një bazën në Aviano në Itali, në Ramstein Gjermani, por edhe Indžirlik në Turqi. Për shkak të gjithë kësaj, unë e shoh të tepruar vendosjen e një baze ushtarake në Shqipëri”, tha Prorokoviç.
Ai ende nuk e përjashton mundësinë e investimeve shtesë në vendet e Ballkanit dhe kujton se ka disa lloje të instalimeve ushtarake që NATO në vende të ndryshme të rajonit.
“Nëse diçka hapet në Shqipëri, ajo nuk mund të krahasohet me bazat e tjera ushtarake. Sa për hyrjen e Malit të Zi dhe Shqipërisë, në NATO është kryesisht ishte një përpjekje për të dominojnë hapësirën, dhe se në rast të ndonjë veprim të mëtejshëm ushtarak apo do të duhet ndërhyrja e amerikanëve, ushtria e saj mund të kalojë lehtë nëpër këto vende në ndonjë operacion të mundshëm “, -thotë ai.
Sergei Jermakovi kujton se NATO përdoret vazhdimisht retorikën anti-ruse, në mënyrë të hapur duke folur për frenimin e Rusisë, por konsiderohet se ndërtimi eventual i bazës dhe tërheqja e armëve në Shqipëri nuk është një kërcënim i madh për Moskën.
“Vendet fqinje të Ballkanit, të cilat ende nuk janë bashkuar me NATO-n, janë nën presion për të përmbushur standardet e NATO-s dhe të miratojë modelin e saj të sigurisë evropiane, por një presion i tillë nuk ushtrohet vetëm në Ballkan por edhe në vendet skandinave”,- thotë një burim nga Moska.
“Situata mund të ndryshojë, por jo për shkakun tonë, por kryesisht për shkak të forcimit të ndikimit rus në Ballkan, si dhe situatës shumë të paqëndrueshme në Turqi. Pyetja është nëse në këtë ritëm, Turqia do të mbetet në NATO gjatë dekadave të ardhshme ose do të dalë më vete?”-tha Prorokoviç në fund të fjalës së tij për Sputnik./Përshtati Tirana Today/
