Administrata Trump po shtyn përpara një plan me 28 pika për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë, i cili do t’i bënte lëshime të konsiderueshme territoriale Kremlinit dhe do të kufizonte ushtrinë ukrainase.
Ky propozim sipas zyrtarëve ukrainas është përshtatur sipas specifikimeve të Moskës dhe tashmë ka shkaktuar fërkime të forta diplomatike në Kiev, Uashington dhe Ankara.
Plani i ri i Trump do t’i lëshonte Rusisë pjesë të Ukrainës lindore që aktualisht nuk i kontrollon në këmbim të një garancie sigurie nga SHBA-ja për Ukrainën dhe Evropën kundër agresionit të ardhshëm rus, sipas një zyrtari amerikan të cituar nga Axios.
Sipas raporteve ndërkombëtare, plani i paqes me 28 pika parashikon një armëpushim të menjëhershëm dhe një marrëveshje sigurie nën mbikëqyrjen e Shteteve të Bashkuara. Ukrainës i bëhet thirrje të njohë sovranitetin rus mbi Krimenë dhe zonat e vendit lindor nën kontrollin ose ndikimin rus, në këmbim të ndihmës ekonomike dhe garancive amerikane të sigurisë.
Plani përfshin gjithashtu kufizimin e forcave ushtarake ukrainase në rreth 400,000 ushtarë, çmilitarizimin e zonave të caktuara dhe ndalimin e përdorimit të raketave me rreze të gjatë veprimi. Siç raportohet nga Moscoë Times, po merret në konsideratë krijimi i një komiteti ndërkombëtar monitorimi, në të cilin do të merrnin pjesë vëzhgues amerikanë dhe turq.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky tha se vendi i tij është “gati për paqe, por jo për dorëzim”, duke theksuar se çdo marrëveshje që përfshin humbjen e sovranitetit “është e papranueshme”. Në një postim në platformën Telegram, ai theksoi se “çështja kryesore për të ndaluar gjakderdhjen dhe për të arritur paqe të qëndrueshme është të punojmë në koordinim me të gjithë partnerët tanë dhe që lidershipi amerikan të mbetet efektiv dhe i fortë”.
Zelensky vuri në dukje gjithashtu se vetëm Shtetet e Bashkuara dhe Presidenti Donald Trump “kanë fuqi të mjaftueshme për t’i dhënë fund kësaj lufte”. Pas bisedimeve të tij në Ankara me Rexhep Tajip Erdogan, ai tha se Turqia ka propozuar “skema të ndryshme” për zhvillimin e bisedimeve të paqes, duke theksuar rëndësinë e ndërmjetësimit turk.
Ndërkohë pala ruse e mirëpriti planin me kënaqësi të rezervuar. Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, tha se “ nuk ka nisma të reja zyrtare”, por mediat ruse raportuan se propozimet e Trump “po lëvizin në drejtimin e duhur”.
Zyrtarët rusë besojnë se plani përmbush kërkesat strategjike të Moskës, duke siguruar territoret e fituara dhe duke përjashtuar pranimin e Ukrainës në NATO.
Në të njëjtën kohë, Moska kërkon të duket e gatshme të angazhohet në dialog, duke e paraqitur planin si një “bazë realiste për negociatat e paqes” që do të lejojë stabilizimin e rajonit sipas kushteve që ajo ka imponuar ushtarakisht.
