Situata aktuale (2025)
• Niveli i ujit në Liqenin e Eufratit (Tabqa/Lake Assad) ka rënë nga 304 m (normalja) në rreth 297 m, pra mbi 7 metra më poshtë.
• Raportet tregojnë një ulje ditore ~2 cm, që është ritëm dramatik i shterimit.
• Turqia po lëshon rreth 250 m³/s ujë, gjysma e sasisë që i takon sipas marrëveshjeve ndërkombëtare.
• Zyrtarë sirianë e përshkruajnë rezervuarin si afër “dead level”, momenti kur turbinat e hidrocentralit ndalen dhe lumi bëhet praktikisht jo funksional për energji dhe ujitje.
Sa kohë ka mbetur? (llogaritje me skenarë)
Nëse ritmi i rënies mbetet 0.02 m/ditë (2 cm):
Diferenca e mbetur deri te “dead level”
Koha e parashikuar
0.3 m (30 cm) ~15 ditë (2 javë)
0.5 m (50 cm) ~25 ditë (3.5 javë)
1.0 m ~50 ditë (7 javë)
Pra, nëse nuk ndryshon menaxhimi i prurjeve nga lart, ndalimi i turbinave dhe tharja funksionale e rezervuarit mund të ndodhë brenda pak javëve.
⸻
Pasojat në rajon
• Siri: rrezik për mungesë uji të pijshëm, krizë energjetike dhe probleme shëndetësore.
• Irak: Rezervuari i Hadithës është gjithashtu në nivele alarmante, duke rrezikuar furnizimin me ujë për bujqësi.
• Rajoni: Modelet klimatike tregojnë se deri në vitet 2040–2050, rrjedha e Eufratit mund të bjerë me 20–30%, në skenarë të këqij edhe deri në –60%, duke e bërë lumin pjesërisht të tharë për përdorim praktik.
⸻
Perspektiva fetare
Profeti Muhamed (a.s.) ka paralajmëruar:
• “Eufrati do të zbulojë një mal ari, mbi të cilin njerëzit do të luftojnë. Mos merrni prej tij asgjë.” (Sahih Muslim)
• Disa transmetime të tjera shtojnë se katër engjëj e ruajnë këtë thesar, deri sa të vijë koha e caktuar nga Allahu.
• Dijetarët e komentojnë “arin” si një pasuri materiale që do të nxjerrë konflikte: disa e marrin fjalë për fjalë, të tjerë e interpretojnë si naftë apo burime natyrore.
⸻
Përmbledhje
• Shkencërisht: Eufrati po bie me ritëm të shpejtë; në Siri mund të arrijë “dead level” brenda javëve të ardhshme, nëse nuk shtohet prurja nga Turqia. Në afatgjatë (deri 2050), lumenjtë Tigris & Eufrat rrezikojnë tkurrje dramatike.
• Fetarisht: Tharja e Eufratit lidhet me një shenjtë madhore të Kijametit, zbulimin e një thesari të madh, për të cilin Profeti (a.s.) paralajmëroi të mos merret.
