6 Nëntor 1917 – Në Rusi shpërthen Revolucioni Bolshevik
Të udhëhequr nga kreu i Partisë Bolshevike, Vladimir Lenin, revolucionarët e majttë nisin një grusht shteti, kundër qeverisë së përkohshme ruse. Bolshevikët dhe aleatët e tyre pushtuan ndërtesat qeveritare, dhe disa pika të tjera strategjike në kryeqytetin rus të Petrogradit (sot Shën Petersburg), dhe brenda 2 ditësh formojnë një qeveri të re me kryeministër Leninin. Rusia Bolshevike, e quajtur më vonë Bashkimi i Republikave Socialiste Sovjetike (BRSS), ishte shteti i parë marksist në botë.
I lindur më 1870, Vladimir Ilich Ulyanov, shkurt Lenin, hyri në rradhët e revolucionarëve pasi ekzekutimit të vëllait të tij më 1887, me akuzën e komplotit për të vrarë carin Aleksandër III. Ai studioi për jurisprudencë në Petrograd, ku nisi të shoqërohej me qarqet marksiste revolucionare. Në dhjetor të vitit 1895, Lenini dhe udhëheqësit e tjerë të lëvizjes arrestohen. Ai burgoset për një vit, dhe më pas internohet për 3 vite të tjera në Siberi.
Pasi përfundoi dënimin, Lenini shkoi më 1900 në Evropën Perëndimore, ku e vazhdoi aktivitetin e tij revolucionar. Pikërisht gjatë asaj kohe, filloi të përdorë pseudonimin Lenin. Në vitin 1902, ai botoi një pamflet me titull “Çfarë duhet bërë?”, ku argumentonte se vetëm një parti e disiplinuar e revolucionarëve profesionistë, mund të sillte socializmin në Rusi.
Pas shpërthimit të Revolucionit Rus të vitit 1905, Lenini rrikthehet në Rusi. Por ky revolucion që përbëhej kryesisht nga greva në të gjithë perandorinë ruse, përfundoi kur Nikolla II premtoi reforma, përfshirë miratimin e kushtetutës ruse, dhe krijimin e një parlamenti të zgjedhur. Sidoqoftë, pasi u rivendos rendi, Cari anuloi shumicën e këtyre reformave, dhe në vitin 1907 Lenini u detyrua të largohej sërish nga vendi.
Lenini e kundërshtoi Luftën e Parë Botërore si një konflikt imperialist, dhe u bëri thirrje ushtarëve të proletariatit që të kthenin armët e tyre mbi udhëheqësit kapitalistë që i dërguan ata në llogore vrastaret. Për Rusinë, Lufta e Parë Botërore, rezultoi të ishte një fatkeqësi e pashembullt, me miliona të vdekur dhe rrënimin e ekonomisë.
Qeveria e drejtuar prej tij bëri paqe me Gjermaninë, industrializoi industrinë dhe u shpërndau tokën fshatarëve, por duke filluar nga viti 1918, u përball me një luftë civile shkatërruese kundër forcave cariste. Në vitin 1920, këta të fundit u mundën, dhe në vitin 1922 u themelua Bashkimi Sovjetik. Pas vdekjes në fillim të vitit 1924, trupi i tij u balsamua dhe u vendos në një mauzole pranë Kremlinit në Moskë. Pas një lufte të shkurtër brenda rradhëve të partisë, Josif Stalin arriti të pasonte Leninin si udhëheqës i Bashkimit Sovjetik.
6 Nëntor 1860 – Abraham Lincoln zgjidhet si presidenti i 16-të i Shteteve të Bashkuara
Lincoln u zgjodh si kandidat republikan në presidencialet e 1860-ës për disa arsye. Pikëpamjet e tij mbi skllavërinë, u konsideruan si më të moderuara sesa ato të rivalëve William H. Seward dhe Salmon P. Chase. Origjina e tij ”perëndimore”, i garantonte një mbështetje të madhe në shtet e reja në perëndime.
Më 6 nëntor 1860, Lincoln u zgjodh president, duke mposhtur demokratin Stephen A. Douglas, John C. Breckinridge nga demokratët e jugut dhe John Bell nga Partia e re e Unionit Kushtetues. Ai ishte presidenti i parë republikan, që fitoi në të gjitha shtetet e veriut, ndërsa në jug emri i tij as nuk ishte në fletëvotime në 9 shtete, dhe për pasojë fitoi vetëm 2 nga 996 qarqe në të gjitha shtetet e jugut.
Lincoln zgjodhi një kabinet të fortë, që përfshinte të gjithë rivalët e tij kryesorë brenda Partisë Republikane. Por ndërkohë vendi po shkonte drejt ndarjes. Deri në kohën e inaugurimit të Lincoln në marsin e 1861-it, 7 shtete ishin shkëputur nga unioni. Thirrja e tij gjatë fjalimit të rastit për pajtim nuk pati asnjë efekt në Jug, dhe përkundër këshillave të shumicës së kabinetit të tij, Lincoln vendosi të dërgonte trupa ushtarake në Fort Sumter në portin Charleston.
Fort Sumter qe një simbol i autoritetit federal, por ato do të evakuoheshin shumë shpejt, për shkak të mungesës së furnizimeve. Më 12 prill 1861, Karolina e Jugut sulmoi më artileri fortesën, dhe ky akt shënoi filimin e Luftës Civile.
6 Nëntor 1913- Gandi nis “Marshimin e Madh”, për të fituar të drejtat e indianëve në Afrikën e Jugut
I filluar në orën 6.30 të mëngjesit, “Marshimi i Madh”, përbëhej nga 2.037 burra, 127 gra dhe 57 fëmijë nga Charlestoën drejt Volksrust. Pranë këtij të fundit, Zyra e Emigracionit mori në pyetje Gandin, ndërsa marshuesit thyen kordonin e policisë. Gandi u arrestua në orën 8.30, në stacionin hekurudhor të Palmfordit, ndërsa marshuesit e vazhduan udhëtimin e tyre.
Nënguvernatori i Indisë, Hardinge, denoncoi politikat qeveritarë të Afrikës së Jugut. Nën presionin e Nju Dehlit dhe Londrës, nisën negociatat midis Gandit dhe qeverisë së Afrikës së Jugut, duke arritur në fund një marrëveshje, që pranonte disa prej kërkesave të komunitetit indian në vend.
6 Nëntor 1923 – Teksa inflacioni në të gjitha vendet evropiane po pësonte rritje, në Gjermani ai shënon një rekord të paparë. Një copë bukë në Berlin, kushton rreth 140 miliardë marka.
6 Nëntor 1956: Forcat aleate marrin nën kontroll Kanalin e Suezit, pas një lufte disa ditore me ushtrinë egjiptiane.
6 Nëntor 1965 – Kuba dhe Shtetet e Bashkuara, bien dakord për vendosjen e një linje transporti, për të gjithë kubanezët që dëshirojnë të jetojnë në Shtetet e Bashkuara.
6 Nëntor 1962 – Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara, voton në shumicë pro vendosjes së sanksioneve ekonomike dhe politike kundër Republikës së Afrikës së Jugut, për shkak të politikave raciste ndaj qytetarëve të saj.
6 Nëntor 1985 – Gazetat kryesore amerikane botojnë dokumente konfidenciale, që tregonin se si presidenti Ronald Reagan kishte autorizuar dërgimin e armëve në Iran, si pjesë e aferës së “Iran-Contra” për lirimin e pengjeve amerikane.
6 Nëntor 1985 – Guerilasit e lëvizjes së majtë “19 Prilli”, pushtojnë Pallatin e Drejtësisë në Bogota të Kolumbisë. Gjatë rrethimit 2-ditor dhe sulmit ushtarak për të rimarrë ndërtesën, vriten 100 persona, duke përfshirë 11 nga 25 gjykatësit e Gjykatës Supreme.
6 Nëntor 1986: Dyzet e pesë naftëtarë gjejnë vdekjen në Detin e Veriut, kur helikopteri në të cilën ata po udhëtonin rrëzohet pranë brigjeve skoceze.
6 Nëntor 1988 – Në Poloni, krerët e sindikatës së mirënjohur të punëtorëve “Solidarnost”, kërcënojnë me protesta të gjera duke përfshirë edhe sulmet, nëse qeveria komuniste nuk anulon vendimin e saj për të mbyllur kantierin “Lenin” në Gdansk.
6 Nëntor 1999 – Australianët vendosin në shumicë gjatë një referendumi, të njohin mbretëreshën si sovranen e tyre, dhe të mos bëhen republikë.
Përshtati për Tirana Today, Alket Goce
