Kalaja e Petrelës ndodhet në një kodër shkëmbore, në lartësinë 400 m mbi nivelin e detit, me shpate të thepisura, të cilat e kanë bërë atë shumë të mbrojtur.
Që nga lashtësia, kjo kala kontrollonte kryqëzimin e rrugëve me rëndësi ekonomike dhe ushtarake, të cilat kalonin pranë saj, siç është rruga Egnatia (dega Durrës -Tiranë – Elbasan), e cila për kohën kishte rëndësi të veçantë.
Ndërtimet i përkasin periudhave të ndryshme, të cilat duke u nisur nga teknika e ndërtimit dhe mbivendosja, ndahen në disa faza.
Kjo kala ka formë trekëndore dhe perimetri i saj nuk i kalon 100 metra.
Në dy qoshe ka kulla rrethore, ndërsa në të tretën, për arsye të shkëmbit të thepisur, nuk është ndërtuar kullë.
Kalaja e Petrelës ka kaluar nëpërmjet disa periudhash ndërtimi e rrënimi.
Mendohet se është ndërtuar në periudhën e vonë antike, (shekulli III-IV pas Krishtit), dhe është rindërtuar sërish gjatë sundimit të Perandorit Bizantin Justiniani I (527 – 565).
Ajo mori një rëndësi të veçantë në shek. XI, në luftimet ndërmjet normanëve dhe bizantinëve.
Në fillim të shek. XIV i përkiste familjes feudale të Topiajve që, në atë kohë, ishin zotërues të territorit midis lumit Mat e Shkumbin.
Në shekullin e XV, Petrela ishte Kështjella e parë pas Krujës, e cila u rrethua dhe u çlirua nga Skënderbeu.
Kalaja e Petrelës ishte një nga qendrat që i bënë ballë pushtimit osman, deri në vitet e fundit të jetës së Skënderbeut.
