E enjte, 20 Janar, 2022
10.5 C
Tirana

“Vëlla Me”, tradita e Beratit që ndryshoi jetesën brenda familjes “Polovina”

Në “Autokton” të gazetares Anila Ahmataj u trajtua një traditë e herëshme e qytetit të Beratit. “Vëlla me” Cili ishte roli i saj dhe si e ndryshoi qytetin kjo traditë…

Qysh në vitin 1961 Berati u shpall qytet muze, i cili sot trashëgon 210 objekte muzeale. Berati dëshmon një trashëgimi kulturore me vlera të mëdha, me një fanatizëm të shenjtë në Berat janë ruajtur dhe ruhen vepra të cilat dëshmojnë kulturën e këtij qyteti. Banorët jetën e kanë ndërtuar edhe mbi gjurmë të trashëgimisë dhe harmonisë intelektuale që është portretizuar mes tyre.  Punimet artizanale dhe gatimet tradicionale janë dy nga veçoritë dalluese të kësaj popullsie. Tradicionalisht në qytetin e “një mbi një dritareve” mysafiri ka gjetur mikpritje të veçantë nga ku për sytë dhe zemrën kanë qenë shplodhëse por edhe motiv i një kulture të trashëguar ndër breza. I rrethuar nga kodra dhe male, i përshkuar nga lumi Osum, qëndron stoik qyteti i Beratit, i cili kurorë mbi kokë ka Kalanë, dëshmi e gjallë e një trashëgimie dhe kulture të herëshme. Veçori mjaftë e veçantë  e këtyre banorëve është edhe tradita e “Vëlla me” Një kryefamiljar i krishter kishte bërë vëlla një kryefamiljar mysliman.
Kjo traditë ndodhi edhe  në familjen Polovina, nga ku njëri prej këtyre pjestarëve rrëfen  se si ndodhi ky vllazërim. Publicisti Ylli Polovina rrëfen sesi kjo traditë ndryshoi rrjedhën e familjes së tij.
Por mikpritja e ngrohtë dhe e veçantë është traditë mijëra vjeçare, e vjetër  parahistorike që ka deklaruar kulturën e kohës.
Si një nga destinacionet më të preferuar, Berati mbetet një nga qytetet më të forte për artin e kultures në Shqipëri. Vlerat që mbart në vete e bëjnë atë madhështor në pamje dhe të veçantë në histori. E ndërthurur në harmoni të plotë bashkëjetesa mes këtyre banorëve të ofron një emocion të pakrahasueshëm. Kjo bashkëjetesë dëshmon më së miri traditën e harmonisë fetare në vend.
Berati traditën e ka ndërthurur edhe mes ushqimit dhe gatimeve tradicionale që  servirin amvisat apo Zonjat beratase.
Rrugët e pjerrëta me kalldrëm dhe arkitektura e mureve të banesave  brenda qytetit apo edhe brenda kalasë të rrëfejnë në heshtje origjinën dhe  historinë e cila është e sistemuar në stilin tradicional.
Lagjet brenda mureve të kalasë të çojnë në oborrin e ndonjë banori, i cili me bujari dhe mirësi të rrëfen për historinë e qytetit dhe harmoninë mes banorëve të tjerë.
Në qoshet e mureve të çdo banese punëdora e duarartave, nënave dhe grave rrëfen traditën dhe kulturën Beratase në
velënxa e qilima.
Berati është edhe i këngës, një përzierje mes traditës së kohës osmane të përforcuar edhe nga folklori i Shqipërisë së Mesme, dhe traditës polifonike e qytetare që vjen nga Toskëria, Shqipëria e Jugut.
Banesat me çardak, me tavane të gdhendura prej druri brenda të japin idenë e jetës qytetare dhe kukturore.
Myslimanë, bektashinj dhe të krishterë ortodoksë kanë krijuar një harmoni dhe familjarizim mes tyre. Lagjet e vjetra, Kalaja, Mangalemi dhe Gorica janë kryesisht ortodokse. Lagjet e tjera të vjetra në rrëzë të kodrës popullohen nga myslimanë . Bashkëjetesa mes besimeve është një nga tiparet dalluese të Beratit. Ekzistenca e 40 kishave dhe 30 xhamive në një hapësirë relativisht të vogël e bën Beratin një udhëkryq të rëndësishëm fetar e kulturor.

- Reklama -

Më shumë nga kategoria




Të fundit

Basha pritet me protesta në Laç, ndërhyn menjëherë policia

Kreu i PD-së, Lulzim Basha, është pritur me protesta në qytetin e Laçit. Simpatizantë të Partisë Demokratike që nuk janë dakord me të, kanë...

Meta ia merr këngës me Bujar Qamilin në Shkodër (VIDEO)

Për pak çaste, kreu i shtetit ka harruar zhvillimet politike, duke iu dedikuar pak vetes. Presidenti Meta ia ka marrë këngës me këngëtarin e...

Përplasja te “5 Maji”, Rama: E mira e përbashkët nuk merret peng nga askush

Dje nisi aksioni për shembjen e banesave në lagjen “5 maji” në Tiranë. Forcat policore rrethuan zonën, pasi një pjesë e banorëve kundërshtuan shembjen...

Donaldi shpallet banori më i padëshiruar në “Big Brother” (VIDEO)

Dje në "Big Brother Vip", banorët zhvilluan një spektakël, ku secili rrëmbeu nga një çmim. Pas spektaklit, Egzona si moderatore i ndau çmimet, ku...

Shpërthimi në Tonga, 500 herë më i fuqishëm se bomba atomike e Hiroshimës

Kombi i vogël ishullor i Tongës humbi një nga ishujt e tij më të vegjël, pasi një shpërthim gjigant vullkanik copëtoi tokën në copa...