“Linkista”
Rusia ka bërë një lëvizje të hapur për të sabotuar procesin e afrimit diplomatik midis Bullgarisë dhe Maqedonisë së Veriut, nga e cila varet integrimi i kësaj të fundit në Bashkimin Evropian. Në fakt, Sofja është duke e mbajtur ende të bllokuar fillimin e bisedimeve mes Shkupit dhe Brukselit në Këshillin Evropian, duke besuar se qeveria maqedonase nuk ka bërë aq sa duhet për të zbutur dallimet mbi historinë dhe identitet, që mbajnë ende të ndarë dy vendet fqinje.
Bullgaria vazhdon që ta konsiderojë popullsinë sllavo-maqedonase vetëm si bullgarë të ndarë nga atdheu i tyre dhe të përfshirë në Mbretërinë e Serbisë (Jugosllavia e mëvonshme),nëpërmjet mjeteve ushtarake gjatë shekullit të kaluar. Ajo nuk pranon të njohë ndonjë kombësi specifike të veçantë për fqinjët, që i dallon ata nga bullgarët.
Për shembull, Sofia kundërshton përdorimin e termit “gjuhë maqedonase” në dokumentet zyrtare të Bashkimit Evropian, duke e klasifikuar atë vetëm si një variant të bullgarishtes, edhe pse në fakt ajo njihet si gjuhë më vete.
Sipas këtij skenari tinëzar, Moska ka ndërhyrë në këtë debat me një lëvizje të mençur, duke synuar të ndjekë të vetmin qëllim për të cilin mund të aspirojë në Ballkanin Perëndimor: sabotimin e procesit të integrimit të rajonit në NATO dhe BE.
Kremlini nuk ka asnjë alternativë të qëndrueshme për të ofruar, ndaj mund të luajë vetëm në prapaskenë. Siç ndodhi edhe në rastin konkret. Me rastin e Ditës së Shenjtë të Kirilit dhe Metodit (24 maji), në të cilën festohet alfabeti cirilik (i kodifikuar nga një ndjekës i dy shenjtorëve të famshëm në shekullin IX-të, Klementi), ambasada ruse në Shkup publikoi një deklaratë me të cilën presidenti rus Vladimir Putin përgëzonte“popullin vëllazëror maqedonas”, duke u shprehur ndër të tjera se alfabeti i botës sllave lindi pikërisht në “tokën maqedonase”.
Një referencë e bërë enkas për qëllime provokuese, që nxit akoma më shumë debatin e ashpër bullgaro-maqedonas. Në shekullin XI nuk kishte asnjë shtet të pavarur maqedonas, i cili u shfaq për herë të parë vetëm pas shpërbërjes së Federatës Jugosllave në vitin 1991.
Formulimi i alfabetit cirilik u porosit nga Perandoria e Parë Bullgare, që në atë kohë shtrihej edhe në tokat që tani janë pjesë e shtetit maqedonas. Pra, nëse terminologjikisht është e saktë të argumentohet se alfabeti cirilik ka lindur në tokën maqedonase, që është gjithsesi një mjet gjuhësor që nënkupton atribuimin e autorësisë së alfabetit Maqedonisë se sotme dhe jo Bullgarisë.
Nuk ka asnjë marrëveshje midis historianëve dhe filologëve se cili është atdheu i saktë i Kirilit. Thuhet se ai është konceptuar si një thjeshtim i alfabetit glagolitik të shpikur nga Kirili dhe Metodi për të ungjillizuar popullatat sllave në Ohër, sot pjesë e Maqedonisë së Veriut.
Por historiografia bullgare pretendon se kjo ndodhi në Preslav, që në atë kohë ashtu si edhe tani është pjesë e Bullgarisë. Si me të gjitha mosmarrëveshjet e këtij lloji, nuk është dhe aq e rëndësishme e vërteta historike, sesa domethënia aktuale politike.
Maqedonia e Veriut, ku për më tepër një e treta e qytetarëve janë shqiptarë, dhe për këtë arsye i përkasin një ekosistemi tjetër kulturor gjuhësor krahasuar me shumicën sllavo-maqedonase, po përpiqet të gjejë themelet mbi të cilat duhet të bazohet identiteti i saj kombëtar, dhe kjo gjënë një kontekst konkurrues siç është ai ballkanik, ku proceset e ndërtimit të kombeve janë ende në progres.
Përpjekja më vendimtare e kryer deri më tani nga qeverie maqedonase, ishte fushata sureale e riemërimit antik (Antikvizacija në maqedonisht), me të cilin ish-kryeministri Nikola Gruevski u përpoq të pretendonte se popullata maqedonase ka një prejardhje direkte nga Aleksandri i Madh.
Në atë rast ai shfrytëzoi një paqartësi gjuhësore:dinastia e Argeadit, ku udhëheqësi i shekullit III Para Krishtit ishte eksponenti më i shquar, i cili mbretëroi mbi Maqedoninë, e cila në atë kohë ishte megjithatë pjesë e botës greke.
Provokimi i ambasadës Ruse ia arriti pjesërisht qëllimin e tij për të prishur momentin e një zbutje të tensioneve midis Bullgarisë dhe Maqedonisë së Veriut, e arritur nga vizita e përbashkët në Romë e dy presidentëve, Stevo Pendarovski dhe Rumen Radev, për t’u bërë së bashku homazhe “apostujve të sllavëve” Kirili dhe Metodi.
burimi: https://www.linkiesta.it/2021/06/russia-bulgaria-macedonia-del-nord
Përshtatur për Tirana Today
