Çmontimi i bunkerit më të thellë bërthamor të Iranit mund të jetë çelësi për t’i dhënë fund luftës, por analistët paralajmërojnë se shkatërrimi i tij i plotë mund të kërkojë dërgimin e forcave speciale në Republikën Islamike.
Sipas burimeve të inteligjencës perëndimore, objekti, me emrin e koduar “Mali i Kazmës”, ndodhet pranë Natanzit dhe më shumë se 100 metra poshtë një mali. Kjo thellësi është edhe më e madhe se objekti i pasurimit të uraniumit në Fordow, të cilin Shtetet e Bashkuara e goditën verën e kaluar.
Pavarësisht sulmeve ajrore amerikane dhe izraelite gjatë “Luftës 12-ditore” verën e kaluar, Teherani ka arritur të rifortifikojë bazat e tij. Donald Trump e ka bërë të qartë se parandalimi i Iranit nga zhvillimi i armëve bërthamore mbetet një përparësi kryesore, pasi aktualisht ka më shumë se 400 kilogramë uranium të pasuruar në 60%. Kjo është e mjaftueshme, me përpunim minimal të mëtejshëm, për të bërë të paktën 11 bomba bërthamore.
Materiali bërthamor besohet të jetë i shpërndarë midis Fordow dhe kompleksit në Isfahan. Në të njëjtën kohë, grupi i ekspertëve Fondacioni për Mbrojtjen e Demokracive (FDD) raporton se një impiant i ri pasurimi ka qenë në ndërtim e sipër që nga viti 2020 në “Malin Pickaxe”, vetëm një milje nga impianti i Natanzit.
Tregues i sekretit është incidenti me Rafael Grossi-n, Drejtor i Përgjithshëm i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA), të cilit autoritetet iraniane iu përgjigjën se “nuk i duhet gjë”, kur ai kërkoi informacion në lidhje me punën në këtë vend.
Andrea Stricker, zëvendësdrejtoreshë e programit të mospërhapjes bërthamore të FDD-së, argumenton në New York Post se lufta nuk mund të konsiderohet e suksesshme pa siguruar vendin në “Malin Pickaxe”.
“Ata duhet të neutralizojnë fortesën dhe të sekuestrojnë ose eliminojnë rezervat e uraniumit të pasuruar shumë përpara se të përfundojnë operacionet kryesore luftarake”, paralajmëron Stricker.
Me programin bërthamor të Iranit që tregon rezistencë të jashtëzakonshme ndaj sulmeve ajrore, dërgimi i forcave tokësore duket si zgjidhja e vetme përfundimtare. Trump, ndërsa ka shmangur dërgimin e menjëhershëm të trupave, e ka lënë mundësinë të hapur për të ardhmen: “Në një moment mund ta bëjmë. Nuk e kemi bërë tani, mund ta bëjmë më vonë”, u tha ai gazetarëve fundjavën e kaluar.
Sulmi i fundit në objektin Taleghan të enjten e kaluar mund të sinjalizojë një fazë të re operacionesh. Annika Ganzeveld e Institutit Amerikan të Ndërmarrjeve vuri në dukje se me sistemet mbrojtëse dhe lëshuesit iranianë të dëmtuar rëndë, rruga është e hapur për SHBA-në dhe Izraelin që të synojnë drejtpërdrejt thelbin e programit bërthamor të Teheranit.
